Rig Veda 7.99.6: Mandala 7, Sukta 99, Mantra 6

Sukta 7.99

Rishi: Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)

Devata: Indra–Vishnu (with direct address to Vishnu and Indra)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

इयं मनीषा बृहती बृहन्तोरुक्रमा तवसा वर्धयन्ती । ररे वां स्तोमं विदथेषु विष्णो पिन्वतमिषो वृजनेष्विन्द्र ॥

Transliteration

iyáṃ manīṣā́ bṛhatī́ bṛhántor urukramā́ távasā vardháyantī | raré vāṃ stómaṃ vidátheṣu víṣṇo pínvatam íṣo vṛjáneṣv índra ||

Translation

ഈ വിശാലവും ഉന്നതവുമായ മണീഷാ (ദിവ്യചിന്ത) — ഹേ മഹത്തുക്കളേ, ഹേ ദൂരപാദിയായ വിഷ്ണുവേ — നിങ്ങളുടെ തവസ്‌ (പരാക്രമം) കൊണ്ടു വളരുന്നു. ഹേ വിഷ്ണുവേ, വിദഥങ്ങളിൽ (സഭകളിൽ) അത് നിങ്ങളിരുവര്ക്കുമായി സ്തോമം (സ്തുതിഗാനം) രൂപപ്പെടുത്തി; ഹേ ഇന്ദ്രാ, നമ്മുടെ വൃജനങ്ങളിൽ (കർമ്മഭൂമികളിൽ) ഞങ്ങൾക്കായി ഇഷഃ (പ്രേരണകൾ) പിന്വത (വളർത്തുക), ദിവ്യപോഷണവും ബലവും നിറയ്ക്കുക.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इयम्: this (she/this one)
• इयम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• मनीषा: thought, insight, hymn-intelligence
• मनीषा: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: मनीषा (प्रातिपदिक)

• बृहती: great, lofty
• बृहती: कर्तृ (विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: बृहती (प्रातिपदिक; बृहत्-सम्बद्ध)

• बृहन्तोः: of the two great ones
• बृहन्तोः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: बृहन्त् (प्रातिपदिक)

• उरुक्रम: wide-striding (Vishnu)
• उरुक्रम: सम्बोधन
• Type: Adjective/Epithet
• Root: उरु-क्रम (समास; उरु + क्रम)

• तवसा: with might, by power
• तवसा: करण
• Type: Noun
• Root: तवस् (प्रातिपदिक)

• वर्धयन्ती: increasing, making grow
• वर्धयन्ती: कर्तृ (इयम् मनीषा)
• Type: Verb (present participle)
• Root: वृध् (धातु)

• ररे: has given, has bestowed
• ररे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: रा (धातु; वैदिक परस्मैपद)

• वाम्: to you two / of you two
• वाम्: सम्प्रदान (दत्तेः प्राप्ता) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• स्तोमम्: praise, hymn
• स्तोमम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: स्तोम (प्रातिपदिक)

• विदथेषु: in the assemblies/rites
• विदथेषु: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: विदथ (प्रातिपदिक)

• विष्णो: O Vishnu
• विष्णो: सम्बोधन
• Type: Noun (deity name)
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)

• पिन्वतम्: make (them) abound, increase (you two)
• पिन्वतम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: पिव्/पिन्व् (धातु; ‘to swell, make abound’)

• इषः: refreshments, invigorations, provisions
• इषः: कर्म
• Type: Noun
• Root: इष्/इषा (प्रातिपदिक; ‘refreshment, strength, food’)

• वृजनेषु: in the settlements/communities, in the clans
• वृजनेषु: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: वृजन (प्रातिपदिक)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (deity name)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)