Rig Veda Sukta 56
Mandala 7Sukta 5625 Mantras

Sukta 56

Sukta 7.56

Rishi

Vasiṣṭha (traditional for RV 7.56, Marut hymns in Book 7)

Devata

Maruts (Rudra’s youthful host)

Chandas

Triṣṭubh (common for Marut hymns; verse-level verification needed)

വസിഷ്ഠന്റെ ഈ സൂക്തം രുദ്രന്റെ യുവത്വമുള്ള കൊടുങ്കാറ്റുസേനയായ മരുതുകളെ സ്തുതിക്കുന്നു—അവരുടെ ഏകോപിതമായ പാച്ചിൽ, ദീപ്തമായ അലങ്കാരങ്ങൾ, ആയുധധാരിയായ ശക്തി മഴ വരുത്തി ആകാശം തെളിയിക്കുന്നതിനെ അത്ഭുതത്തോടെ പാടുന്നു. ആരാധകനും സമൂഹവും വേണ്ടി അവരുടെ സംരക്ഷണവും ക്ഷേമവും അപേക്ഷിച്ച്, അവരുടെ ഉഗ്രതേജസ് ആരാധകനു ശുഭകരമായി മാറണമെന്നു പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. അവസാന ഋക്ക് ആശീർവാദം വിപുലപ്പെടുത്തി, ഇന്ദ്രൻ, വരുണൻ, മിത്രൻ, അഗ്നി, ജലങ്ങൾ, ഔഷധികൾ/സസ്യങ്ങൾ, വനാധിപന്മാർ തുടങ്ങിയ മറ്റു കോസ്മിക ശക്തികൾ ഹവ്യം സ്വീകരിച്ച് മരുതുകളുടെ ആശ്രയത്തിൽ ശാന്തി നൽകണമെന്നു ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു.

Mantras

Mantra 1

क ईं व्यक्ता नरः सनीळा रुद्रस्य मर्या अध स्वश्वाः ॥

ആരാണ് അവർ—പ്രകടമായ ശക്തികൾ, രുദ്രന്റെ വീരപുരുഷന്മാർ, ഒരേ കൂടിൽ ഒരുമിച്ച് വസിക്കുന്നവർ, ഇപ്പോൾ തങ്ങളുടേതായ വേഗശാലി അശ്വങ്ങളോടുകൂടെ? ഒരൊറ്റ ബലമായി വരുന്നതവർ ആരാണ്?

Mantra 2

नकिर्ह्येषां जनूंषि वेद ते अङ्ग विद्रे मिथो जनित्रम् ॥

ആരും സത്യത്തിൽ അവരുടെ ജന്മങ്ങളെ അറിയുന്നില്ല; എങ്കിലും, ഹേ സഖാ, അവർ പരസ്പരം ഒരുവനൊരുവനിന്റെ ജനനത്തെ അറിയുന്നു. രഹസ്യത്തിൽ ജനിച്ച ആ ബലങ്ങൾ പരസ്പരജ്ഞാനത്തിലും ഏകമതത്തിലും സഞ്ചരിക്കുന്നു.

Mantra 3

अभि स्वपूभिर्मिथो वपन्त वातस्वनसः श्येना अस्पृध्रन् ॥

സ്വന്തമായ ശുദ്ധീകരണശക്തികളാൽ അവർ പരസ്പരം പ്രവർത്തിക്കുന്നു; കാറ്റിന്റെ ഗർജ്ജനസദൃശ നാദമുള്ള ശ്യേനകളെപ്പോലെ അവർ മുന്നോട്ട് പാഞ്ഞുചെല്ലുന്നു—അസ്പൃധ്ര, അപ്രതിഹത. ദീപ്തവും വേഗവുമായ ആക്രാന്തിയുടെ ഊർജങ്ങൾ പാതയെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു.

Mantra 4

एतानि धीरो निण्या चिकेत पृश्निर्यदूधो मही जभार ॥

ഈ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ സ്ഥിരബുദ്ധിയുള്ള ധീര ഋഷി ഈ തത്ത്വങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുന്നു—വിശാലമായ മാതാവായ പൃശ്നി ആ അകിട് (പോഷണത്തിന്റെ ഉറവിടം) ധരിച്ചപ്പോൾ.

Mantra 5

सा विट् सुवीरा मरुद्भिरस्तु सनात्सहन्ती पुष्यन्ती नृम्णम् ॥

മരുതുകളോടുകൂടെ ആ വിറ്റ് (കുല-നിവാസം) സുവീരമാകട്ടെ—വീരപുത്രസമ്പന്നമാകട്ടെ; പണ്ടുമുതൽ സഹിച്ചുനിൽക്കുന്നവളായി, ജയിക്കുന്നവളായി, നൃമ്ണം (പുരുഷബലവും തേജസ്സുള്ള പരാക്രമവും) പോഷിപ്പിക്കട്ടെ.

Mantra 6

यामं येष्ठाः शुभा शोभिष्ठाः श्रिया सम्मिश्ला ओजोभिरुग्राः ॥

ഹേ മരുതുകളേ, യാത്രയുടെ യാമത്തിൽ നിങ്ങൾ തന്നെയാണ് അഗ്രഗണ്യർ—ശുഭന്മാർ, അത്യന്തം ശോഭനന്മാർ; ശ്രീ (ഐശ്വര്യ-തേജസ്) യോടു ചേർന്നവർ, ഓജസ്സാൽ ഉഗ്രരും ഭയങ്കരരുമാണ്.

Mantra 7

उग्रं व ओजः स्थिरा शवांस्यधा मरुद्भिर्गणस्तुविष्मान् ॥

ഹേ (മരുത്തുകളേ), നിങ്ങളുടെ തേജസ് ഉഗ്രമാണ്; നിങ്ങളുടെ ബലങ്ങൾ സ്ഥിരമാണ്. അപ്പോൾ മരുത്തുകളോടൊപ്പം നിങ്ങളുടെ ഗണം അത്യന്തം പ്രബലമാകുന്നു.

Mantra 8

शुभ्रो वः शुष्मः क्रुध्मी मनांसि धुनिर्मुनिरिव शर्धस्य धृष्णोः ॥

ഹേ (മരുത്തുകളേ), നിങ്ങളുടെ ശുഷ്മ (പ്രേരകബലം) ശുദ്ധ-പ്രകാശമാനം, ക്രോധഭരിതവും വേഗവുമാണ്; അത് ധൃഷ്ണ (ധൈര്യശാലി) ശർധ (സൈന്യം)യുടെ മനസ്സുകളെ ധുനി-മുനിയെപ്പോലെ—ഉന്മാദത്തിലുള്ള ഋഷിയെപ്പോലെ—കുലുക്കുന്നു.

Mantra 9

सनेम्यस्मद्युयोत दिद्युं मा वो दुर्मतिरिह प्रणङ्नः ॥

ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് ദൂരെയാക്കി ഓടിക്കളയുക ആ മിന്നുന്ന പ്രഹാരം; ഇവിടെ ദുർമതി (ദുർഭാവം) ഞങ്ങളിലേക്കു വീണു ഞങ്ങളെ തകർക്കാതിരിക്കട്ടെ.

Mantra 10

प्रिया वो नाम हुवे तुराणामा यत्तृपन्मरुतो वावशानाः ॥

ഹേ വേഗികളേ! നിങ്ങളുടെ പ്രിയനാമം വിളിച്ചു ഞാൻ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു; നിങ്ങൾ വരുവാൻ—ഹേ മരുത്തുകളേ, ആനന്ദത്തിൽ ഉത്സുകരായി—തൃപ്തരാകുവാൻ.

Mantra 11

स्वायुधास इष्मिणः सुनिष्का उत स्वयं तन्वः शुम्भमानाः ॥

സ്വന്തം ആയുധങ്ങളാൽ സജ്ജരായി, ഉഗ്രവേഗികളായി, സ്വർണ്ണ നിഷ്കങ്ങളാൽ സുന്ദരമായി അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവരായി; അവർ തന്നേ തങ്ങളുടെ ദേഹങ്ങളെ ശോഭിപ്പിക്കുന്നു.

Mantra 12

शुची वो हव्या मरुतः शुचीनां शुचिं हिनोम्यध्वरं शुचिभ्यः । ऋतेन सत्यमृतसाप आयञ्छुचिजन्मानः शुचयः पावकाः ॥

ഹേ മരുത്തുകളേ! ശുചികളുടേ ശുചിയായ ഹവ്യങ്ങൾ നിങ്ങളുടേതാണ്; ശുചികൾക്കായി ഞാൻ ശുചിയായ അധ്വര (യജ്ഞകർമ്മം) പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. ഋതംകൊണ്ട് നിങ്ങൾ സത്യത്തിലേക്ക് വരുന്നു—ഹേ ഋതസാപ (ഋതംകൊണ്ട് ജയിക്കുന്നവരേ)—ശുചിജന്മന്മാർ, ശുചികൾ, പാവകമായ ജ്വലിക്കുന്ന ശുദ്ധീകരകർ.

Mantra 13

अंसेष्वा मरुतः खादयो वो वक्षस्सु रुक्मा उपशिश्रियाणाः । वि विद्युतो न वृष्टिभी रुचाना अनु स्वधामायुधैर्यच्छमानाः ॥

ഹേ മരുതന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ ഭുജങ്ങളിൽ കടിക്കുന്ന (ആയുധങ്ങൾ) ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; നിങ്ങളുടെ വക്ഷസ്സിൽ സ്വർണ്ണതേജസ്സുകൾ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. മഴയോടൊപ്പം മിന്നലുപോലെ ദീപ്തരായി, നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ സ്വധാ/സ്വധർമ്മപ്രകാരം സഞ്ചരിച്ചു, ആയുധങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ച് മുന്നേറുന്നു.

Mantra 14

प्र बुध्न्या व ईरते महांसि प्र नामानि प्रयज्यवस्तिरध्वम् । सहस्रियं दम्यं भागमेतं गृहमेधीयं मरुतो जुषध्वम् ॥

നിങ്ങളുടെ ആഴത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ മഹിമകൾ മുന്നോട്ട് ഉയരുന്നു; ഹേ യജ്ഞപ്രിയരേ, നിങ്ങളുടെ നാമങ്ങൾ എല്ലാടവും പരന്നു പോകുന്നു. ഹേ മരുതന്മാരേ, ഗൃഹമേധത്തിന് യോജ്യമായ, ആയിരമടങ്ങ് പൂർണ്ണതകളാൽ സമൃദ്ധമായ ഈ ഗൃഹസ്ഥ-ഭാഗം സ്വീകരിക്കുവിൻ.

Mantra 15

यदि स्तुतस्य मरुतो अधीथेत्था विप्रस्य वाजिनो हवीमन् । मक्षू रायः सुवीर्यस्य दात नू चिद्यमन्य आदभदरावा ॥

ഹേ മരുതന്മാരേ, നിങ്ങൾ ഇങ്ങനെ സ്തുതിക്കപ്പെട്ടവന്റെ—പ്രചോദിതനും വാജിവാനുമായ യജമാനന്റെ ഹവിസ്സിനെ—ശ്രദ്ധിച്ചാൽ, ഉടൻ തന്നെ ശൂരവീര്യസമൃദ്ധിയുടെ ധനം ദാനമരുളുവിൻ; ദാനശീലനെ ഇപ്പോഴും മറ്റാരും ക്ഷയിപ്പിക്കുകയില്ല.

Mantra 16

अत्यासो न ये मरुतः स्वञ्चो यक्षदृशो न शुभयन्त मर्याः । ते हर्म्येष्ठाः शिशवो न शुभ्रा वत्सासो न प्रक्रीळिनः पयोधाः ॥

വേഗമേറിയ ഓട്ടക്കാരെപ്പോലെ, സ്വേച്ഛയായി സഞ്ചരിക്കുന്ന മരുതന്മാർ അത്ഭുതദർശനങ്ങളുപോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു; യുവവീരന്മാർ ഭാവത്തെ മനോഹരമാക്കുന്നു. വീട്ടിലെ തെളിഞ്ഞ കുട്ടികളെപ്പോലെ, പാലിൽ സമൃദ്ധമായ കളിക്കുന്ന കിടാക്കളെപ്പോലെ, അവർ നമ്മുടെ ഉള്ളിൽ പോഷകശക്തി ഒഴുക്കുന്നു.

Mantra 17

दशस्यन्तो नो मरुतो मृळन्तु वरिवस्यन्तो रोदसी सुमेके । आरे गोहा नृहा वधो वो अस्तु सुम्नेभिरस्मे वसवो नमध्वम् ॥

ഞങ്ങളെ ആദരിക്കുകയും നമ്മുടെ പാത വിശാലമാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന മരുതന്മാർ ഞങ്ങളോട് കൃപ കാണിക്കട്ടെ; രണ്ടു ലോകങ്ങളായ രോദസീയെ സേവിക്കുന്ന ആ സുന്ദരന്മാർ. ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് ദൂരെയാകട്ടെ ഗോഹാ (പ്രകാശഹന്താവ്)യും നൃഹാ (പ്രാണ/ആത്മഹന്താവ്)യും ആയ വധം; ഹേ വസുക്കളേ, നിങ്ങളുടെ സുമ്ന—മംഗളപ്രേരണകളാൽ—ഞങ്ങളിലേക്കു സഹായമായി നമിയുക.

Mantra 18

आ वो होता जोहवीति सत्तः सत्राचीं रातिं मरुतो गृणानः । य ईवतो वृषणो अस्ति गोपाः सो अद्वयावी हवते व उक्थैः ॥

സത്യത്തിൽ സ്ഥാപിതനായി, യജ്ഞത്തിൽ ആസീനനായ ഹോതൃ നിങ്ങളെ—ഹേ മരുതന്മാരേ—ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു; നേരെ പോകുന്ന രാതി (ദാനം)ക്കായി നിങ്ങളെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട്. പ്രേരകമായ വൃഷണ-ബലം, ഗോ (കിരണങ്ങൾ/ഗോവുകൾ)യുടെ ഗോപാ—രക്ഷകൻ—ആയവൻ, ആ അദ്വയാവി അന്വേഷകൻ പ്രചോദിത ഉക്തികളാൽ നിങ്ങളെ വിളിക്കുന്നു.

Mantra 19

इमे तुरं मरुतो रामयन्तीमे सहः सहस आ नमन्ति । इमे शंसं वनुष्यतो नि पान्ति गुरु द्वेषो अररुषे दधन्ति ॥

ഈ മരു‍ത്തന്മാർ വേഗമുള്ള ശക്തിയെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്നു; ഈ സഹസ്രബലങ്ങൾ മഹാബലത്തേയ്ക്കുതന്നെ നമസ്കരിച്ചു വണങ്ങുന്നു. ഇവർ അന്വേഷകന്റെ സ്തുതിയെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു; ശത്രുവിനും ക്രോധിതനുമേൽ ഭാരമേറിയ ദ്വേഷം—വൈരിയെ തകർക്കുന്ന ഭാരമായി—ചുമത്തുന്നു.

Mantra 20

इमे रध्रं चिन्मरुतो जुनन्ति भृमिं चिद्यथा वसवो जुषन्त । अप बाधध्वं वृषणस्तमांसि धत्त विश्वं तनयं तोकमस्मे ॥

ഈ മരു‍ത്തന്മാർ മന്ദനായവനെയും ഇടറുന്നവനെയും പോലും മുന്നോട്ട് തള്ളുന്നു—വസുക്കൾ ശരിയായ ഗതിയിൽ ആനന്ദിക്കുന്നതുപോലെ. ഹേ വൃഷണന്മാരേ (ബലവാന്മാരേ), അന്ധകാരങ്ങളെ അകറ്റിത്തള്ളുക; ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് സമഗ്ര രൂപീകരണം സ്ഥാപിക്കുക—ഞങ്ങളുടെ വംശവും വളരുന്ന ശക്തികളും.

Mantra 21

मा वो दात्रान्मरुतो निरराम मा पश्चाद्दघ्म रथ्यो विभागे । आ नः स्पार्हे भजतना वसव्ये यदीं सुजातं वृषणो वो अस्ति ॥

ഹേ മരു‍ത്തന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ ദാനങ്ങളിൽ നിന്ന് ഞങ്ങളെ വേർപെടുത്തരുതേ; രഥമാർഗ്ഗത്തിലെ വിഭജനത്തിൽ ഞങ്ങളെ പിന്നിലാക്കരുതേ. ഹേ വൃഷണന്മാരേ, വസുക്കളുടെ ആഗ്രഹ്യമായ സമ്പത്തിൽ ഞങ്ങൾക്കും പങ്കു തരുക—കാരണം നിങ്ങളിൽ സുജാത (സുജന്മ) ദാനശക്തി നിലകൊള്ളുന്നു.

Mantra 22

सं यद्धनन्त मन्युभिर्जनासः शूरा यह्वीष्वोषधीषु विक्षु । अध स्मा नो मरुतो रुद्रियासस्त्रातारो भूत पृतनास्वर्यः ॥

മനുഷ്യർ ക്രോധം പ്രേരിപ്പിച്ച് ഒരുമിച്ച് പ്രഹരിക്കുമ്പോൾ—ശക്തമായ പ്രവാഹങ്ങളിലെയും ഔഷധികളിലെയും കുല-ജനങ്ങളിലെയും വീരന്മാരായി—അപ്പോൾ, ഹേ മരുതുകളേ, രുദ്രജന്യരേ, യുദ്ധങ്ങളിൽ ഞങ്ങളുടെ രക്ഷകരാകുവിൻ, ഹേ ആര്യ (ഉദാര) ജനങ്ങളേ.

Mantra 23

भूरि चक्र मरुतः पित्र्याण्युक्थानि या वः शस्यन्ते पुरा चित् । मरुद्भिरुग्रः पृतनासु साळ्हा मरुद्भिरित्सनिता वाजमर्वा ॥

ഹേ മരുതുകളേ, നിങ്ങൾ വളരെ ചെയ്തിരിക്കുന്നു—നിങ്ങൾക്കായി പിതൃപരമ്പരയായ ഉക്തങ്ങൾ, പുരാതനകാലം മുതലേ നിങ്ങളെ പുകഴ്ത്തി പാടപ്പെട്ടവ. മരുതുകളോടൊപ്പം ഉഗ്രൻ യുദ്ധങ്ങളിൽ ജയകനാകുന്നു; മരുതുകളോടൊപ്പം തന്നേ അശ്വൻ ബലത്തിന്റെ സമൃദ്ധി—വാജ—നേടുന്നു.

Mantra 24

अस्मे वीरो मरुतः शुष्म्यस्तु जनानां यो असुरो विधर्ता । अपो येन सुक्षितये तरेमाध स्वमोको अभि वः स्याम ॥

ഹേ മരുതുകളേ, ഞങ്ങളിലൊരു ബലസമ്പന്നനായ വീരൻ ഉണ്ടാകട്ടെ—മനുഷ്യരിൽ ക്രമം നിശ്ചയിക്കുന്ന ആ അസുര (പ്രഭു). അവനാൽ നല്ല വാസസ്ഥലത്തേക്കായി ഞങ്ങൾ ജലങ്ങളെ കടക്കട്ടെ; പിന്നെ നിങ്ങളുടെ സന്നിധിയിൽ ഞങ്ങൾ നമ്മുടെ സ്വന്തം ഗൃഹത്തിലെത്തട്ടെ.

Mantra 25

तन्न इन्द्रो वरुणो मित्रो अग्निराप ओषधीर्वनिनो जुषन्त । शर्मन्त्स्याम मरुतामुपस्थे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

ഇന്ദ്രൻ, വരുണൻ, മിത്രൻ, അഗ്നി, ആപഃ (ജലങ്ങൾ), ഔഷധികൾ, വനി‌നഃ (വനാധിപന്മാർ) — ഇവർ എല്ലാവരും ഞങ്ങള്ക്കായി ഈ അർപ്പണം പ്രസാദത്തോടെ സ്വീകരിക്കട്ടെ. മരു‍ത്തുകളുടെ ഉപസ്ഥത്തിൽ ഞങ്ങൾ ശർമ (ശാന്തി-ആശ്രയം) പ്രാപിക്കട്ടെ; നിങ്ങൾ സ്വസ്തിഭിഃ (മംഗളകരമായ ക്ഷേമങ്ങളാൽ) എപ്പോഴും ഞങ്ങളെ കാത്തുകൊള്ളുക.

Frequently Asked Questions

They are Rudra’s youthful troop of storm-gods, moving together with speed and brilliance, bringing winds, thunder, and rain, and also guarding those who honor them.

The weapons show their power to break obstacles and drive the storm, while the gold ornaments and lightning imagery show their radiant, sky-bright presence and life-giving rain.

That the offering be accepted by the chief gods and nature-powers, and that the worshippers live in peace ‘in the lap of the Maruts,’ protected always with well-being.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App