Rig Veda 7.34.7: Mandala 7, Sukta 34, Mantra 7

Sukta 7.34

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: A luminous sustaining power (contextually compatible with Agni/Indra/Varuṇa-field; verse highlights bhānu and bearing)

Chandas: Triṣṭubh (probable; verify)

Samhita Patha (Devanagari)

उदस्य शुष्माद्भानुर्नार्त बिभर्ति भारं पृथिवी न भूम ॥

Transliteration

úd asya śúṣmād bhānúr nā́rta bíbhar ti bhāráṃ pṛthivī́ ná bhū́ma

Translation

അവന്റെ ശുഷ്മ—ഉത്കടബലം—നിന്ന് ഭാനു, ദീപ്തി, ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കുന്നു, അമർത്ഥിതമല്ല; ഭൂമിയെപ്പോലെ അത് ഭാരമേറ്റു വഹിക്കുന്നു—വിശാല അധിഷ്ഠാനമായി—കർമ്മത്തിനായി വഹിക്കേണ്ടതിനെ സ്ഥിരമായി ധരിക്കുന്നു.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• उदस्य: of him/its; up/out (as preverb)
• उदस्य: सम्बन्ध (Genitive relation) / (उद् = क्रियाविशेषण-उपसर्ग)
• Type: Indeclinable + Pronoun
• Root: उद् (उपसर्ग) + अस्य (इदम्-सर्वनाम)

• शुष्मात्: from (his) might/impetuous power
• शुष्मात्: अपादान
• Type: Noun
• Root: शुष्म (प्रातिपदिक)

• भानुः: the beam/ray (of light)
• भानुः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: भानु (प्रातिपदिक)

• न: like/as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• आर्तः: distressed, afflicted
• आर्तः: कर्तृ (भानुः के विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective (Kṛdanta used adjectivally)
• Root: आर्त (कृदन्त/विशेषण; √ऋ/अर्द् ‘to be distressed’)

• बिभर्ति: bears, carries
• बिभर्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भृ (भरणे)

• भारम्: a burden, load
• भारम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: भार (प्रातिपदिक)

• पृथिवी: the Earth
• पृथिवी: कर्तृ (द्वितीय-उपमान/समानाधिकरण-सम्बन्धे)
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक)

• न: like/as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• भूम: the ground/earth (as a base)
• भूम: उपमान (comparison-term)
• Type: Noun
• Root: भूमन्/भूम (प्रातिपदिक; ‘earth/ground’)