Opening the text

Sukta 4.52
Vāmadeva Gautama
Uṣas
Gāyatrī (3×8 syllables)
ഈ സൂക്തം ഉഷസ്സിനെ (പ്രഭാതത്തെ) ദിവ്യത്തിന്റെ ദീപ്തിമാന പുത്രിയായി സ്തുതിക്കുന്നു; അവൾ ആരാധകന്റെ നേരെ പ്രത്യക്ഷമായി, തന്റെ സഹോദരി രാത്രിയെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നീക്കുന്നു. കവിയാകട്ടെ പ്രഭാതം തന്റെ കിരണങ്ങളാൽ ലോകങ്ങളെ വിശാലമാക്കുകയും, മംഗളകരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളെ ഉണർത്തുകയും, ദ്വേഷവും വിഭജനശക്തികളും അകറ്റുകയും ചെയ്യണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുന്നു; അങ്ങനെ യജമാനൻ സത്യസന്ധമായ സ്തുതിയിലൂടെ സ്വീകരിക്കപ്പെടട്ടെ.
Mantra 1
प्रति ष्या सूनरी जनी व्युच्छन्ती परि स्वसुः । दिवो अदर्शि दुहिता ॥
നമ്മുടെ മുന്നിൽ ആ സുന്ദരിയായ യുവതി, പ്രഭാതമായി വിരിയുമ്പോൾ, ദൃശ്യമാകുന്നു—തന്റെ സഹോദരി രാത്രിയെ ചുറ്റിപ്പറ്റി; ദ്യൗവിന്റെ പുത്രി (ഉഷാ) പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
Mantra 2
अश्वेव चित्रारुषी माता गवामृतावरी । सखाभूदश्विनोरुषाः ॥
അശ്വംപോലെ ചിത്ര-അരുണിയായ ഉഷസ് പല വർണങ്ങളിൽ ദീപ്തിയായി പ്രകാശിക്കുന്നു; അവൾ കിരണങ്ങളുടെ (ഗോവുകൾപോലെ) മാതാവാണ്, ഋതത്തിന്റെ വരിണിയും ധാരിണിയും. ഉഷസ് അശ്വിന്മാരുടെ സഖിയായി—സഹായം കൊണ്ടുവരുന്ന വേഗശക്തികളെ അവൾ മുന്നോട്ട് നയിക്കുന്നു.
Mantra 3
उत सखास्यश्विनोरुत माता गवामसि । उतोषो वस्व ईशिषे ॥
നീ അശ്വിന്മാരുടെ സഖിയുമാണ്; നീ കിരണങ്ങളുടെ (ഗോവുകൾപോലെ) മാതാവുമാണ്. ഹേ ഉഷസ്സേ, നീ വസുക്കളുടെ മേൽ അധിപത്യം വഹിക്കുന്നു—അന്തരംഗ നിധികളിൽ മേൽ.
Mantra 4
यावयद्द्वेषसं त्वा चिकित्वित्सूनृतावरि । प्रति स्तोमैरभुत्स्महि ॥
ഹേ ചികിത്വിത് (ജ്ഞാനിനി), ഹേ സൂനൃതാവരി (പ്രകാശസത്യത്തിന്റെ ധാരിണി), ദ്വേഷത്തിന്റെയും വിഭജനത്തിന്റെയും ബലം ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് ദൂരെയാക്കി തള്ളുക; സ്തോമങ്ങളാൽ (സ്തുതിഗീതങ്ങളാൽ) ഞങ്ങൾ നിന്റെ മുമ്പിൽ വരുന്നു—ഞങ്ങളെ സ്വീകരിക്കണമേ.
Mantra 5
प्रति भद्रा अदृक्षत गवां सर्गा न रश्मयः । ओषा अप्रा उरु ज्रयः ॥
പ്രത്യുത്തരമായി ഭദ്രശക്തികൾ ദൃശ്യമാകുന്നു—ഗവാം (പ്രകാശ-ഗോവുകൾ) സ്രോതസ്സായി ഒഴുകിപ്പുറപ്പെടുന്നതുപോലെ, മോചിതമായ രശ്മികളുപോലെ. ഉഷാ (ഉഷസ്) തന്റെ വിശാലവും വേഗഗാമിയുമായ പഥങ്ങളെ നിറച്ച് വികസിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു—ചൈതന്യത്തിന്റെ കൂടുതൽ വിപുലമായ മുന്നേറ്റത്തിന് വഴി തുറന്ന്.
Mantra 6
आपप्रुषी विभावरि व्यावर्ज्योतिषा तमः । उषो अनु स्वधामव ॥
ഹേ വിഭാവരി ഉഷാ, പ്രകടനസമൃദ്ധയായവളേ, നീ ജ്യോതിസ്സാൽ വ്യാപിച്ച് തമസ് (അന്ധകാരം) തുറന്നുകാട്ടിയിരിക്കുന്നു. ഇനി, ഹേ ഉഷോ, നിന്റെ സ്വധാ—സ്വഭാവ-നിയമം—അനുസരിച്ച് നീങ്ങുക; ആത്മാവിനെ അതിന്റെ സ്വാഭാവിക പ്രകാശ-ലയത്തിൽ മുന്നോട്ട് നയിക്കുക.
Mantra 7
आ द्यां तनोषि रश्मिभिरान्तरिक्षमुरु प्रियम् । उषः शुक्रेण शोचिषा ॥
ഹേ ഉഷാ, നീ രശ്മികളാൽ ദ്യൗ (ആകാശം) നീട്ടിവിടുന്നു; അന്തരിക്ഷത്തെ പ്രിയവും വിശാലവുമായ ഒരു മേഖലയാക്കി വികസിപ്പിക്കുന്നു. നിന്റെ ശുക്ര ശോചിഷാ—തേജോമയ ജ്വാലയാൽ—നീ അന്തർവ്യാപ്തികളെ പ്രകാശത്തിലും ആനന്ദത്തിലും ജ്വലിപ്പിക്കുന്നു.
Uṣas is Dawn, praised as a radiant young goddess and the “daughter of Heaven,” who appears each morning to replace Night and reveal the world in light.
The hymn asks Dawn to drive away hatred and divisive forces (dveṣas) and to open a wide, auspicious space for right action and successful worship.
Because Dawn is described as widening the worlds with her rays and kindling bright light, which can be read as the arising of discernment that dispels inner darkness and conflict.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.