Rig Veda 3.43.8: Mandala 3, Sukta 43, Mantra 8

Sukta 3.43

Rishi: Viśvāmitra Gāthina

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

शुनं हुवेम मघवानमिन्द्रमस्मिन्भरे नृतमं वाजसातौ । शृण्वन्तमुग्रमूतये समत्सु घ्नन्तं वृत्राणि संजितं धनानाम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 3.43.8

Transliteration

śunáṃ huvema maghavā́nam índram asmín bháre nṛ́tamaṃ vā́jasātau | śṛṇvántam ugrám ūtáye samátsu ghnántaṃ vṛtrā́ṇi saṃjítam dhánānām ||

Translation

ശുഭമായ ഉത്സാഹത്തോടെ ഞങ്ങൾ മഘവാനായ ഇന്ദ്രനെ ഈ പോരാട്ട-ഭാരത്തിൽ, വാജസാതി—സമൃദ്ധി-വിജയത്തിൽ—നൃതമൻ (ഏറ്റവും പുരുഷാർത്ഥി) ആയി ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. ഞങ്ങളെ കേൾക്കുന്നവൻ, സമരങ്ങളിൽ ഞങ്ങളുടെ ഊതി (സഹായം)ക്കായി ഉഗ്രൻ, വൃത്രങ്ങളെ സംഹരിക്കുന്നവൻ, ധനങ്ങളുടെ സമ്പൂർണ്ണ ജയകൻ—ആ ഇന്ദ്രനെ ഞങ്ങൾ വിളിക്കുന്നു.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• शु॒नम्: auspiciously, well
• शु॒नम्: Karaṇa (रीतिः/प्रकारः—‘शुभरीत्या’)
• Type: Indeclinable
• Root: शुन (प्रातिपदिक; अव्ययीभाव-प्रयोग) / शुनम् (अव्यय)

• हुवेम: may we invoke/call
• हुवेम: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: √ह्वे (ह्वयति/ह्वयते) ‘आह्वाने’

• मघवानम्: the bountiful one
• मघवानम्: Karma (आह्वानस्य)
• Type: Noun (epithet)
• Root: मघवन् (प्रातिपदिक) ‘दानशील/सम्पन्न’

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: Karma (हुवेम—आह्वेयः)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikaraṇa
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• भरे: battle, contest
• भरे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: भर (प्रातिपदिक) ‘संघर्ष/युद्ध/संभरण’

• नृतमम्: most manly, best of heroes
• नृतमम्: Karma (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: नृतम (प्रातिपदिक; नृ + तमप्) ‘नरश्रेष्ठ/वीरतम’

• वाजसातौ: in the winning of prizes
• वाजसातौ: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: वाजसाति (प्रातिपदिक) ‘वाज-प्राप्ति/पुरस्कार-जय’

• शृण्वन्तम्: listening, hearkening
• शृण्वन्तम्: Karma (विशेषणरूपेण)
• Type: Participle
• Root: √श्रु (शृणोति) ‘श्रवणे’ → शृण्वत् (वर्तमान कृदन्त)

• उग्रम्: fierce, mighty
• उग्रम्: Karma (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: उग्र (प्रातिपदिक)

• ऊतये: for help, for aid
• ऊतये: Sampradāna (उद्देश्य—‘सहायतायै’)
• Type: Noun
• Root: ऊति (प्रातिपदिक) ‘सहायता/रक्षा’

• समत्सु: in battles
• समत्सु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: समत्सु (प्रातिपदिक; सम्+अत्सु/समत्सु) ‘युद्धेषु/संघर्षेषु’

• घ्नन्तम्: slaying
• घ्नन्तम्: Karma (विशेषणरूपेण)
• Type: Participle
• Root: √हन् (हन्ति) ‘हिंसायाम्’ → घ्नत्/घ्नन्त् (वर्तमान कृदन्त)

• वृत्राणि: Vṛtras/obstacles (foes)
• वृत्राणि: Karma (घ्नन्तम्—यत् हन्यते)
• Type: Noun
• Root: वृत्र (प्रातिपदिक) ‘वृत्र-शत्रवः/आवरणकर्तारः’

• संजितम्: victorious, having conquered
• संजितम्: Karma (विशेषणरूपेण)
• Type: Participle
• Root: सम्+√जि (जयति) ‘जये’ → संजित (भूतकृदन्त)

• धनानाम्: of riches, of treasures
• धनानाम्: Sambandha (षष्ठी—‘धनानाम्’)
• Type: Noun
• Root: धन (प्रातिपदिक)