Rig Veda 10.156.5: Mandala 10, Sukta 156, Mantra 5

Sukta 10.156

Devata: Agni

Samhita Patha (Devanagari)

अग्ने केतुर्विशामसि प्रेष्ठः श्रेष्ठ उपस्थसत् । बोधा स्तोत्रे वयो दधत् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 10.156.5

Transliteration

agne ketúrvíśām asi préṣṭhaḥ śréṣṭha upasthá-sat | bódhā stótre váyo dádhat ||

Translation

ഹേ അഗ്നേ, നീ ജനങ്ങളുടെ കേതു—ധ്വജപ്രകാശം—ആകുന്നു; അതിപ്രിയനും ശ്രേഷ്ഠനും ആയി സമീപത്ത് ഉപസ്ഥിതനായി ഇരിക്കുന്നു. ഞങ്ങളുടെ സ്തോത്രത്തോടു ജാഗരൂകനാകുക; ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് ആയുസ്സിന്റെയും ബലത്തിന്റെയും പൂർണ്ണത സ്ഥാപിക്ക.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: अग्नि- (प्रातिपदिक)

• केतुः: banner; sign; radiant mark
• केतुः: कर्तृ (विशेष्य/प्रेडिकेट-नॉमिनेटिव)
• Type: Noun
• Root: केतु- (प्रातिपदिक)

• विशाम्: of the clans/peoples
• विशाम्: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Noun
• Root: विश्- (प्रातिपदिक) ‘कुल/जन/विष्टि’

• असि: you are
• असि: (अस्ति-क्रिया) कर्तृ-सम्बन्ध
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु) ‘to be’

• प्रेष्ठः: most dear
• प्रेष्ठः: कर्तृ/विशेषण (अग्नेः)
• Type: Adjective (superlative)
• Root: प्रेष्ठ- (प्रातिपदिक; superlative of प्रिय-)

• श्रेष्ठः: best; most excellent
• श्रेष्ठः: कर्तृ/विशेषण (अग्नेः)
• Type: Adjective (superlative)
• Root: श्रेष्ठ- (प्रातिपदिक; superlative of श्रेयस्/श्री)

• उपस्थसत्: stand near; attend (us)
• उपस्थसत्: क्रिया (आज्ञार्थ/निवेदन)
• Type: Verb (injunctive/aorist form used as imperative-like)
• Root: उप-स्था (धातु) ‘to stand near, attend’

• बोधाः: be aware; take heed; awaken
• बोधाः: क्रिया (आज्ञार्थ)
• Type: Verb (imperative)
• Root: बुध् (धातु) ‘to notice, awaken, understand’

• स्तोत्रे: in the hymn of praise
• स्तोत्रे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: स्तोत्र- (प्रातिपदिक)

• वयः: vital strength; vigor
• वयः: कर्म
• Type: Noun
• Root: वयस्- (प्रातिपदिक)

• दधत्: placing; bestowing
• दधत्: कर्तृ (क्रियाविशेषण/सहक्रिया)
• Type: Verb (present participle)
• Root: धा (धातु) ‘to place, bestow’