
Sukta 1.77
Gautama
Agni
Triṣṭubh
ഗൗതമന്മാരുടെ ഈ ചെറുതായ ത്രിഷ്ടുഭ് സൂക്തം, യാഗത്തിൽ ദേവന്മാരെ സന്നിധാനിപ്പിക്കുന്ന ദീപ്തനായ ഹോതൃയായ അഗ്നിയെ യഥാർത്ഥത്തിൽ സ്തുതിക്കാൻ യോജ്യവും ദേവന്മാർ അംഗീകരിക്കുന്നതുമായ ഏത് വാക്കാണ് അനുയോജ്യം എന്നു ചോദിക്കുന്നു. തുടർന്ന് അഗ്നിയെ ഋതാവാ (ഋതം—സാർവത്രിക ക്രമം—പാലിക്കുന്നവൻ) ആയി, അന്തർദൃഢനിശ്ചയവും ശരിയായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശവും ആയി, കൂടാതെ ആരാധകനു കീർത്തി, ബലം, പോഷണം എന്നിവ വർധിപ്പിക്കുന്ന ശക്തിയായി പുകഴ്ത്തുന്നു.
Mantra 1
कथा दाशेमाग्नये कास्मै देवजुष्टोच्यते भामिने गीः । यो मर्त्येष्वमृत ऋतावा होता यजिष्ठ इत्कृणोति देवान् ॥
അഗ്നിക്കു നാം എങ്ങനെ നമ്മെ സമർപ്പിക്കണം? ദേവന്മാർ അംഗീകരിക്കുന്ന ഏതു വാക്കാണ് ദീപ്തനായ ഭാമിനോടു പറയേണ്ടത്? മർത്ത്യരിൽ അമൃതനായും ഋതവാനായും യജ്ഞത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രാവീണ്യമുള്ള ഹോതൃയായും ഉള്ളവൻ—അവൻ തന്നെയാണ് നമ്മുടെ വേണ്ടി ദേവന്മാരെ രൂപപ്പെടുത്തി പ്രഗടമാക്കുന്നത്.
Mantra 2
यो अध्वरेषु शंतम ऋतावा होता तमू नमोभिरा कृणुध्वम् । अग्निर्यद्वेर्मर्ताय देवान्त्स चा बोधाति मनसा यजाति ॥
യജ്ഞയാത്രകളിൽ ഏറ്റവും ശാന്തിദായകനായ, ഋതവാൻ ഹോതാവായ അവനെ—നമസ്കാരകൃത്യങ്ങളാൽ നിങ്ങളുടെവനാക്കുവിൻ. കാരണം അഗ്നി സത്യമായി മർത്ത്യനുവേണ്ടി ദേവന്മാരെ തിരഞ്ഞെടുക്കി (ജയിച്ചു) കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ, അവൻ ബോധത്തിൽ ഉണർത്തുകയും മനസ്സാൽ യജിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
Mantra 3
स हि क्रतुः स मर्यः स साधुर्मित्रो न भूदद्भुतस्य रथीः । तं मेधेषु प्रथमं देवयन्तीर्विश उप ब्रुवते दस्ममारीः ॥
അവൻ തന്നെയാണ് ക്രതു (സങ്കൽപ-ശക്തി); അവൻ തന്നെയാണ് മർയ (വീരബലം); അവൻ തന്നെയാണ് സാധു—നേരായ, ശുഭസഹായി—മിത്രനെപ്പോലെ; അത്ഭുതയാത്രയുടെ രഥിയും അവൻ തന്നെയാകുന്നു. അവനെയേ മെധാകർമങ്ങളിൽ ആദ്യം, ദേവനെ തേടുന്ന ജനങ്ങൾ എല്ലാദിക്കിലും നിന്നു ദക്ഷനായ (ദസ്മ) അവനെ സമീപം വിളിക്കുന്നു.
Mantra 4
स नो नृणां नृतमो रिशादा अग्निर्गिरोऽवसा वेतु धीतिम् । तना च ये मघवानः शविष्ठा वाजप्रसूता इषयन्त मन्म ॥
ഹാനികരനെ സംഹരിക്കുന്ന, മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും പുരുഷോത്തമനായ അഗ്നി—അവൻ തന്റെ അനുഗ്രഹത്തോടെ ഞങ്ങളിലേക്കു വന്നു ഞങ്ങളുടെ ധീ (പ്രേരിതവാക്യം) സിദ്ധിയിലേക്കു നയിക്കട്ടെ. കൂടാതെ മഹാവാന്മാരായ, അത്യന്തം ശക്തിമത്തായ ശക്തികൾ—വാജ (ബല-സമൃദ്ധി)പ്രേരിതമായി—ഞങ്ങളുടെ മനനം മുന്നോട്ടു തള്ളട്ടെ.
Mantra 5
एवाग्निर्गोतमेभिॠतावा विप्रेभिरस्तोष्ट जातवेदाः । स एषु द्युम्नं पीपयत्स वाजं स पुष्टिं याति जोषमा चिकित्वान् ॥
ഇങ്ങനെ ഋതത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന, ജന്മങ്ങളെ അറിയുന്ന ജാതവേദാ അഗ്നിയെ ഗൗതമന്മാരും പ്രചോദിത വിപ്ര ഋഷിമാരും സ്തുതിച്ചു. ഈ കർമങ്ങളിൽ അവൻ ദ്യുമ്നം—തേജസ്സുള്ള മഹിമ—വർധിപ്പിക്കുന്നു; വാജം—ബലവും ജയവും—നൽകുന്നു; ബോധമുള്ള ജ്ഞാതനായി, സന്തോഷപൂർവം സ്വീകരിച്ച്, വളർച്ചയിലേക്കും പുഷ്ടിയിലേക്കും എത്തുന്നു.
It teaches that Agni is the key mediator of worship: the right, God-pleasing praise and offering through Agni makes the Gods present and brings strength, glory, and nourishment.
Fire appears in human homes and rituals, yet its divine power is treated as deathless and cosmic—an immortal presence working within mortal life.
It means “a hymn/word accepted by the Gods”—speech that is not just poetic, but ritually true and effective when offered through Agni.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.