HomeRig VedaMandala 1Sukta 139Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 1.139

Devata: Agni (primary); Aryaman and Angirases as supporting mythic agents

ओ षू णो अग्ने शृणुहि त्वमीळितो देवेभ्यो ब्रवसि यज्ञियेभ्यो राजभ्यो यज्ञियेभ्यः । यद्ध त्यामङ्गिरोभ्यो धेनुं देवा अदत्तन । वि तां दुह्रे अर्यमा कर्तरी सचाँ एष तां वेद मे सचा ॥

ओ षू णो॑ अग्ने शृणुहि॒ त्वमी॑ळि॒तो दे॒वेभ्यो॑ ब्रवसि य॒ज्ञिये॑भ्यो॒ राज॑भ्यो य॒ज्ञिये॑भ्यः । यद्ध॒ त्यामङ्गि॑रोभ्यो धे॒नुं दे॑वा॒ अद॑त्तन । वि तां दु॑ह्रे अर्य॒मा क॒र्तरी॒ सचाँ॑ ए॒ष तां वे॑द मे॒ सचा॑ ॥

ó ṣū́ ṇo agne śṛṇuhi tvám īḷitó devébhyo bravasi yajñíyebhyo rā́jabhyo yajñíyebhyaḥ | yád dha tyā́m áṅgirobhyo dhenúṃ devā́ adattana | ví tāṃ duhre aryamā́ kartárī sacā́ṃ eṣá tāṃ veda mé sacā́ ||

ഓ ഹാ, ഹേ അഗ്നേ, ഞങ്ങളെ കേൾക്കുക—നീ ഇളിത (ആഹ്വാനിതൻ) ആകുന്നു; നീ ദേവന്മാർക്കായി, യജ്ഞിയ രാജാക്കന്മാർക്കായി, യജ്ഞിയ ജനങ്ങൾക്കായി വാക്ക് പറയുന്നു. ദേവന്മാർ ആ ധേനു (പശു)യെ അങ്കിരസ്സുകൾക്കു നൽകിയപ്പോൾ, അര്യമാ പ്രവർത്തിയിൽ, അടുത്ത സഖ്യത്തിൽ, അവളെ കറക്കുന്നു. ഈ ഒരുത്തൻ അവളെ അറിയുന്നു—എന്നോടൊപ്പം സഖ്യത്തിൽ.

ओ इति॑ । सु । नः॒ । अ॒ग्ने॒ । शृ॒णु॒हि॒ । त्वम् । ई॒ळि॒तः । दे॒वेभ्यः॑ । ब्र॒व॒सि॒ । य॒ज्ञिये॑भ्यः । राज॑ऽभ्यः । य॒ज्ञिये॑भ्यः । यत् । ह॒ । त्याम् । अङ्गि॑रःऽभ्यः । धे॒नुम् । दे॒वाः॒ । अद॑त्तन । वि । ताम् । दु॒ह्रे॒ । अ॒र्य॒मा । क॒र्तरि॑ । सचा॑ । ए॒षः । ताम् । वे॒द॒ । मे॒ । सचा॑ ॥ओ इति । सु । नः । अग्ने । शृणुहि । त्वम् । ईळितः । देवेभ्यः । ब्रवसि । यज्ञियेभ्यः । राजभ्यः । यज्ञियेभ्यः । यत् । ह । त्याम् । अङ्गिरःभ्यः । धेनुम् । देवाः । अदत्तन । वि । ताम् । दुह्रे । अर्यमा । कर्तरि । सचा । एषः । ताम् । वेद । मे । सचा ॥o iti | su | ṇaḥ | agne | śṛṇuhi | tvam | īḷitaḥ | devebhyaḥ | bravasi | yajñiyebhyaḥ | rāja-bhyaḥ | yajñiyebhyaḥ | yat | ha | tyām | aṅgiras-bhyaḥ | dhenum | devāḥ | adattana | vi | tām | duhre | aryamā | kartari | sacā | eṣaḥ | tām | veda | meca | sacā

O! (exclamation)
:
TypeIndeclinable
Rootओ (निपात)
षुindeed, now, pray
षु:
TypeIndeclinable
Rootषु (निपात)
नःof us, our
नः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि
शृणुहिhear!
शृणुहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootश्रु
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद्
ईळितःpraised, invoked
ईळितः:
कर्तृ (त्वम् का विशेषण)
TypeAdjective/Participle
Rootईळित (√ईळ्/ईड् ‘स्तु’ से कृदन्त)
देवेभ्यःto/for the gods
देवेभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदेव
ब्रवसिyou speak
ब्रवसि:
क्रिया
TypeVerb
Rootब्रू
यज्ञियेभ्यःto the worthy of sacrifice
यज्ञियेभ्यः:
सम्प्रदान (देवेभ्यः का विशेषण)
TypeAdjective
Rootयज्ञिय
राजभ्यःto the kings/rulers
राजभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootराजन्
यज्ञियेभ्यःto the sacrifice-worthy
यज्ञियेभ्यः:
सम्प्रदान (राजभ्यः का विशेषण)
TypeAdjective
Rootयज्ञिय
यत्which, that (fact that)
यत्:
कर्म (अदत्तन इत्यस्य)
TypePronoun/Relative
Rootयद्
indeed
:
TypeIndeclinable
Rootह (निपात)
त्याम्that (female), her
त्याम्:
कर्म (अदत्तन इत्यस्य)
TypePronoun/Demonstrative
Rootतद् (सा-प्रातिपदिक ‘त्या’)
अङ्गिरोभ्यःto the Aṅgirases
अङ्गिरोभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्
धेनुम्a cow
धेनुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootधेनु
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव
अदत्तनgave
अदत्तन:
क्रिया
TypeVerb
Rootदा
विapart, forth
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
ताम्her, that (cow)
ताम्:
कर्म (दुह्रे इत्यस्य)
TypePronoun/Demonstrative
Rootतद्
दुह्रे(the two) milked
दुह्रे:
क्रिया
TypeVerb
Rootदुह्
अर्यमाAryaman
अर्यमा:
कर्तृ (दुह्रे इत्यस्य)
TypeNoun
Rootअर्यमन्
कर्तरीthe two agents/doers (two cutters)
कर्तरी:
कर्तृ (दुह्रे इत्यस्य सहकर्तृ)
TypeNoun
Rootकर्तृ (√कृ)
सचाँtogether with, accompanying
सचाँ:
सहकारक (सह)
TypeIndeclinable/Participle
Rootसच्
एषःthis one
एषः:
कर्तृ (वेद इत्यस्य)
TypePronoun/Demonstrative
Rootएतद्
ताम्her/that
ताम्:
कर्म (वेद इत्यस्य)
TypePronoun/Demonstrative
Rootतद्
वेदknows
वेद:
क्रिया
TypeVerb
Rootविद्
मेto me / for me
मे:
सम्प्रदान/सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्
सचाtogether, in companionship
सचा:
सहकारक
TypeIndeclinable
Rootसच्