Shloka 16
भरद्वाजाश्रम-समागमः / Meeting Bharadvaja at the Hermitage
Homeward Blessings
मारीचदर्शनंचैवसीतोन्मधनमेव च ।कबन्धदर्शनंचैवसम्पाभिगमनंतथा ।।6.127.11।।सुग्रीवेण च तेसख्यंयथावालीहतस्त्वया ।मार्गणंचैववैदेह्याःकर्मवातात्मजस्य च ।।6.127.12।।विदितायां च सीतायांनलसेतुर्यथाकृतः ।यथाचादीपितालङ्काप्रहृष्टैर्हरियूथपैः ।।6.127.13।।सपुत्रबान्दवामात्यःसबलःसहावाहनः ।यथा च निहतःसंख्येरावणोबलदर्पितः ।।6.127.14।।यथा च निहतेतस्मिन् रावणेदेवकण्टके ।समागमश्चत्रिदशैर्यथादत्तश्चतेवरः ।।6.127.15।।सर्वंममैतद्विदितंतपसाधर्मवत्सल ।सम्पतन्ति च मेशिष्याःप्रवृत्ताख्याःपुरीमितः ।।6.127.16।।
mārīcadārśanaṃ caiva sītonmathanam eva ca | kabandhadarśanaṃ caiva sampābhigamanaṃ tathā ||
sugrīveṇa ca te sakhyaṃ yathā vālī hatas tvayā | mārgaṇaṃ caiva vaidehyāḥ karma vātātmajasya ca ||
viditāyāṃ ca sītāyāṃ nalasetūr yathā kṛtaḥ | yathā cādīpitā laṅkā prahṛṣṭair hariyūthapaiḥ ||
saputra-bāndhavāmātyaḥ sabalaḥ sahavāhanaḥ | yathā ca nihataḥ saṅkhye rāvaṇo baladarpitaḥ ||
yathā ca nihate tasmin rāvaṇe devakaṇṭake | samāgamaś ca tridaśair yathā dattaś ca te varaḥ ||
sarvaṃ mamaitad viditaṃ tapasā dharmavatsala | sampatanti ca me śiṣyāḥ pravṛttākhyāḥ purīm itaḥ ||
ധർമ്മവത്സലനേ! തപോബലത്താൽ എനിക്കിതെല്ലാം അറിയാം—മാരീചദർശനം, സീതാവിയോഗത്തിൽ നിന്നുണ്ടായ നിന്റെ മനോവ്യാകുലത; കബന്ധദർശനം, പമ്പയിലേക്കുള്ള നിന്റെ ഗമനം; സുഗ്രീവനോടുള്ള നിന്റെ സഖ്യതയും നിനക്കാൽ വാലിവധവും; വൈദേഹിയെ തേടിയ അന്വേഷണം, വാതപുത്രൻ ഹനുമാന്റെ പരാക്രമകർമ്മങ്ങൾ; സീതയെ കണ്ടെത്തിയ ശേഷം നലൻ നിർമ്മിച്ച സേതു; ഹർഷിതരായ വാനരയൂഥപന്മാർ ലങ്കയെ ദഹിപ്പിച്ചത്; പുത്ര-ബന്ധു-അമാത്യ, സൈന്യവും വാഹനങ്ങളും സഹിതം ബലദർപ്പിതനായ രാവണൻ യുദ്ധത്തിൽ നിഹതനായത്; ദേവകണ്ടകനായ ആ രാവണൻ വധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ദേവന്മാർ സമാഗമിച്ച് നിനക്കു വരം നൽകിയതും. കൂടാതെ, സംഭവവാർത്ത അറിയിക്കുന്ന എന്റെ ശിഷ്യരും ഈ നഗരത്തിൽ നിന്നു ഇവിടെ എത്തിച്ചേർന്നിരിക്കുന്നു.
"This irreproachable wife of yours was abducted by Ravana while you were engaged with the protection of all ascetics and entrusted with the care of brahmanas."
FAQs
Dharma is portrayed as a coherent moral order witnessed by tapas and the gods: righteous effort, truthful purpose, and disciplined alliance culminate in the downfall of adharma.
At Bharadvāja’s hermitage, the sage recounts (as already known to him) the major milestones of Rāma’s journey—from crisis to alliance, discovery, bridge-building, and victory—ending with news arriving from the city.
Rāma’s dharma-niṣṭhā (steadfastness in righteousness): despite suffering, he follows rightful means—seeking counsel, forming alliances, and acting with restraint and purpose.