Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

अग्निपरीक्षासाक्ष्यं

Agni’s Testimony and Sītā’s Revalidation

बालिशोखलुकामात्मारामोदशरथात्मजः ।इतिवक्ष्यन्तिमांसन्तोजानकीमविशोध्यहि ।।।।

bāliśo khalu kāmātmā rāmo daśarathātmajaḥ |

iti vakṣyanti māṁ santaḥ jānakīm aviśodhya hi ||

‘ദശരഥപുത്രനായ രാമൻ തീർച്ചയായും ബാലിശൻ, കാമവശൻ’ എന്ന്—ജാനകിയെ ശുദ്ധി പരിശോധിക്കാതെ സ്വീകരിച്ചാൽ സജ്ജനർ എന്നെക്കുറിച്ച് അങ്ങനെ പറയും.

बालिशःfoolish
बालिशः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबालिश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; राम इति विशेषणम्
खलुsurely
खलु:
Sambandha (निपात)
TypeIndeclinable
Rootखलु (अव्यय)
Formनिपातः (particle), निश्चयार्थ (surely/indeed)
कामात्माlustful by nature
कामात्मा:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootकाम-आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुव्रीहिः: कामः आत्मा यस्य (whose nature is desire)
रामःRama
रामः:
Karta (कर्ता; quoted subject)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
दशरथात्मजःson of Dasharatha
दशरथात्मजः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootदशरथ-आत्मज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (षष्ठी): दशरथस्य आत्मजः (son of Dasharatha)
इतिthus
इति:
Sambandha (उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपातः (quotative particle)
वक्ष्यन्तिwill say
वक्ष्यन्ति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
सन्तःgood people
सन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; 'good people'
जानकीम्Janaki (Sita)
जानकीम्:
Karma (कर्म; object of aviśodhya)
TypeNoun
Rootजानकी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
अविशोध्यwithout testing
अविशोध्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया; attendant circumstance)
TypeIndeclinable
Rootअ+वि+शुध् (धातु)
Formकृदन्तः (ल्यप्; gerund/absolutive), अव्ययवत्; नञ्-पूर्वकः: अविशोध्य = 'without testing/purifying'
हिindeed
हि:
Sambandha (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपातः (particle), बलार्थ/निश्चयार्थ (indeed)

"I also know that Mythili is ever coming around me with undivided love and is devoted to me."

R
Rāma
D
Daśaratha
J
Jānakī (Sītā)

FAQs

For a ruler, dharma includes guarding public trust: personal affection cannot override the need to remove doubt and uphold moral legitimacy.

Rāma anticipates criticism that he would be desire-driven if he accepted Sītā without a public vindication.

Maryādā (propriety) and accountability—Rāma prioritizes ethical governance over personal impulse.