Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

षट्पञ्चाशः सर्गः — वैदेही-आश्वासनम् तथा अरिष्टारोहणम्

Consoling Sita and Ascending Mount Arishta

तेन पादतलाक्रान्ता रम्येषु गिरिसानुषु।सघोषास्समशीर्यन्त शिलाश्चूर्णीकृतास्ततः।।।।

tēna pādatalākrāntā ramyēṣu girisānuṣu | saghōṣāḥ samaśīryanta śilāś cūrṇīkṛtās tataḥ ||

അവന്റെ പാദതലത്തിന്റെ അമർച്ചയിൽ മനോഹരമായ മലഞ്ചരിവുകളിൽ പാറകൾ വലിയ ഘോഷത്തോടെ പൊട്ടി ചിതറി, പൊടിയായി വീണു.

tenaby him
tena:
Karana (करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचनम्; 'by him'
pāda-tala-ākrāntāḥcrushed by the soles of (his) feet
pāda-tala-ākrāntāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootpāda (प्रातिपदिक) + tala (प्रातिपदिक) + ākrānta (कृदन्त, क्त; ā-√kram)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचनम्; विशेषणम् (शिलाः); समासः: 'पादतलेन आक्रान्ताः'
ramyeṣuin delightful
ramyeṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootramya (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचनम्; विशेषणम्
giri-sānuṣuon mountain-slopes/ridges
giri-sānuṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootgiri (प्रातिपदिक) + sānu (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचनम्; समासः: 'गिरेः सानुषु'
sa-ghoṣāḥwith a loud sound
sa-ghoṣāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsa (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + ghoṣa (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचनम्; विशेषणम् (शिलाः); 'सघोषाः' = with noise
samaśīryantabroke apart / shattered
samaśīryanta:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootsam-√śṝ (धातु)
Formलङ्-लकार (imperfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचनम्; आत्मनेपदम्
śilāḥrocks
śilāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśilā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), बहुवचनम्
cūrṇī-kṛtāḥpowdered
cūrṇī-kṛtāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootcūrṇī (प्रातिपदिक) + √kṛ (धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचनम्; क्त-कृदन्त; 'cūrṇī-kṛta' = made into powder
tataḥthen
tataḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्यय, काल/क्रमार्थे (adverb: 'then/from there')

Crushed under Hanuman's feet the rocks making a loud noise on the beautiful mountain ranges rolled down, reduced to powder.

H
Hanuman
M
Mountain slopes
R
Rocks

FAQs

Power is depicted as subordinate to purpose: Hanuman’s immense strength manifests as a byproduct of righteous mission, not as self-indulgent violence.

As Hanuman mounts the launch-point, his weight and force crush the mountain rocks, showing the scale of his impending leap.

Controlled might—capacity for great force held in service of a just objective.