Previous Verse
Next Verse

Shloka 39

द्विचत्वारिंशः सर्गः (Sarga 42): Omens in Laṅkā, Report to Rāvaṇa, and the Kinkara Assault

स तैः परिवृतश्शूरैस्सर्वतस्सुमहाबलः।आससादाऽयसं भीमं परिघं तोरणाश्रितम्।।5.42.39।।

sa taiḥ parivṛtaḥ śūrais sarvataḥ sumahābalaḥ |

āsasāda 'yasaṃ bhīmaṃ parighaṃ toraṇāśritam ||5.42.39||

ആ വീരന്മാർ എല്ലാദിക്കിലും ചുറ്റിനിന്നപ്പോൾ, അതിമഹാബലവാനായ ഹനുമാൻ തോരണത്തിനരികെ ചെന്നു അവിടെ കിടന്നിരുന്ന ഭീകരമായ ഇരുമ്പുപരിഘം പിടിച്ചെടുത്തു.

सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
तैःby/with those
तैः:
Sahakari (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; सर्वनाम
परिवृतःsurrounded
परिवृतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपरि-√वृत् (धातु)
Formक्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying सः)
शूरैःby heroes
शूरैः:
Sahakari (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootशूर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
सर्वतःon all sides
सर्वतः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)
सुमहा-बलःvery strong
सुमहा-बलः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + महा (प्रातिपदिक) + बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः—सुमहान् बलः यस्य (intensified descriptor)
आससादapproached/reached (took up)
आससाद:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-√सद् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अयसम्made of iron
अयसम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअयस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying परिघम्)
भीमम्terrific
भीमम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootभीम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying परिघम्)
परिघम्iron bar/beam
परिघम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपरिघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तोरण-आश्रितम्resting on/near the archway
तोरण-आश्रितम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootतोरण (प्रातिपदिक) + आश्रित (प्रातिपदिक; √श्रि क्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—सप्तमी-तत्पुरुषः (तोरणे आश्रितम्); क्त-प्रत्ययान्त (PPP)

Extremely powerful Hanuman surrounded by heroes all over, on his part went to the archway and picked up a terrific iron beam.

H
Hanumān
P
Parigha (iron bar/beam)

FAQs

Dharma sanctions measured self-defense and protection of a righteous mission: Hanumān arms himself in response to attack, not out of aggression alone.

As the guards encircle him, Hanumān quickly moves to the gateway and takes up an iron beam as a weapon.

Presence of mind and strategic readiness under pressure.