Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

द्विचत्वारिंशः सर्गः (Sarga 42): Omens in Laṅkā, Report to Rāvaṇa, and the Kinkara Assault

तेषामशीतिसाहस्रं किङ्कराणां तरस्विनाम्।निर्ययुर्भवनात्तस्मात्कूटमुद्गरपाणयः।।5.42.25।।महोदरा महादंष्ट्रा घोररूपा महाबलाः।युद्धाभिमनसस्सर्वे हनुमद्ग्रहणोद्यताः।।5.42.26।।

teṣām aśītisāhasraṃ kiṅkarāṇāṃ tarasvinām | niryayur bhavanāt tasmāt kūṭamudgarapāṇayaḥ || 5.42.25 ||

mahodarā mahādaṃṣṭrā ghorarūpā mahābalāḥ | yuddhābhimanasaḥ sarve hanumadgrahaṇodyatāḥ || 5.42.26 ||

ആ കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് എൺപതിനായിരം വേഗശാലികളായ കിങ്കരർ പുറപ്പെട്ടു—കൂറ്റുകളും മുദ്ഗരങ്ങളും കൈയിൽ പിടിച്ചവർ. എല്ലാവരും മഹോദരന്മാർ, മഹാദംഷ്ട്രന്മാർ, ഭീകരരൂപികൾ, മഹാബലികൾ; യുദ്ധാഭിലാഷികളായി ഹനുമാനെ പിടിക്കുവാൻ ഒരുങ്ങിയവർ।

तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
कपीन्द्रम्the lord of monkeys (Hanuman)
कपीन्द्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकपि (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (कपीनाम् इन्द्रः)
समासाद्यhaving approached
समासाद्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-सद् (धातु)
Formल्यप्/क्त्वा-समकक्ष अव्यय (gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having approached)
तोरण-स्थम्standing at the gateway/arch
तोरण-स्थम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतोरण (प्रातिपदिक) + स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (तोरणे स्थितः) विशेषणम् (to कपीन्द्रम्)
अवस्थितम्standing; stationed
अवस्थितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeVerb
Rootअव-स्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (to कपीन्द्रम्)
अभिपेतुःrushed upon; flew at
अभिपेतुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-पत् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
महा-वेगाःvery swift
महा-वेगाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + वेग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (महान् वेगः येषाम्)
पतङ्गाःmoths; insects
पतङ्गाः:
Upamana (उपमान)
TypeNoun
Rootपतङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
इवlike
इव:
Upamana-marker (उपमा-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमावाचक-अव्यय
पावकम्fire
पावकम्:
Upameya (उपमेय)
TypeNoun
Rootपावक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Eighty thousand powerful kinkaras (a clan of demons), largebellied, with large teeth and of dreadful appearance, swift in action, armed with hammers and clubs marched from there, resolved to capture Hanuman.

K
Kiṅkaras
H
Hanumān
B
bhavana (palace/building)

FAQs

The verse highlights how adharma often relies on overwhelming force and fear. Dharma, by contrast, is not measured by numbers or terror but by rightful purpose and disciplined conduct.

A massive contingent of Kiṅkaras emerges armed and ready, mobilized to seize Hanumān after Rāvaṇa’s command.

Hanumān’s impending trial underscores dhṛti (steadfast courage) against superior numbers.