Previous Verse
Next Verse

Shloka 25

द्विचत्वारिंशः सर्गः (Sarga 42): Omens in Laṅkā, Report to Rāvaṇa, and the Kinkara Assault

तेषामशीतिसाहस्रं किङ्कराणां तरस्विनाम्।निर्ययुर्भवनात्तस्मात्कूटमुद्गरपाणयः।।5.42.25।।महोदरा महादंष्ट्रा घोररूपा महाबलाः।युद्धाभिमनसस्सर्वे हनुमद्ग्रहणोद्यताः।।5.42.26।।

teṣām aśītisāhasraṃ kiṅkarāṇāṃ tarasvinām | niryayur bhavanāt tasmāt kūṭamudgarapāṇayaḥ || 5.42.25 ||

mahodarā mahādaṃṣṭrā ghorarūpā mahābalāḥ | yuddhābhimanasaḥ sarve hanumadgrahaṇodyatāḥ || 5.42.26 ||

ആ കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് എൺപതിനായിരം വേഗശാലികളായ കിങ്കരർ പുറപ്പെട്ടു—കൂറ്റുകളും മുദ്ഗരങ്ങളും കൈയിൽ പിടിച്ചവർ. എല്ലാവരും മഹോദരന്മാർ, മഹാദംഷ്ട്രന്മാർ, ഭീകരരൂപികൾ, മഹാബലികൾ; യുദ്ധാഭിലാഷികളായി ഹനുമാനെ പിടിക്കുവാൻ ഒരുങ്ങിയവർ।

तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
अशीतिः-साहस्रम्eighty thousand
अशीतिः-साहस्रम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअशीतिः (संख्या-प्रातिपदिक) + साहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (अशीतिः सहस्राणि = 80,000)
किङ्कराणाम्of the kinkaras
किङ्कराणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootकिङ्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
तरस्विनाम्of swift/strong ones
तरस्विनाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतरस्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (to किङ्कराणाम्)
निर्ययुःwent out; emerged
निर्ययुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-या (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
भवनात्from the building/house
भवनात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootभवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; अपादानार्थे
तस्मात्from that
तस्मात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; निर्देशार्थे (from that)
कूट-मुद्गर-पाणयःhaving clubs and hammers in their hands
कूट-मुद्गर-पाणयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकूट (प्रातिपदिक) + मुद्गर (प्रातिपदिक) + पाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (कूटाः मुद्गराश्च पाणौ येषाम् = having clubs and hammers in hand)
महा-उदराःbig-bellied
महा-उदराः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + उदर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (महत् उदरं येषाम्)
महा-दंष्ट्राःlarge-fanged
महा-दंष्ट्राः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + दंष्ट्रा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (महत्यः दंष्ट्राः येषाम्)
घोर-रूपाःdreadful-looking
घोर-रूपाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootघोर (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (घोरं रूपं येषाम्)
महा-बलाःvery strong
महा-बलाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहिः (महत् बलं येषाम्)
युद्ध-अभिमनसःbattle-minded; eager to fight
युद्ध-अभिमनसः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक) + अभिमनस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः (युद्धे अभिमनसः = intent on battle)
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
हनुमत्-ग्रहण-उद्यताःready to seize Hanuman
हनुमत्-ग्रहण-उद्यताः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootहनूमत् (प्रातिपदिक) + ग्रहण (प्रातिपदिक) + उद्यत (कृदन्त-प्रातिपदिक, उद्-यम्+क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः (हनूमतः ग्रहणे उद्यताः)

Eighty thousand powerful kinkaras (a clan of demons), largebellied, with large teeth and of dreadful appearance, swift in action, armed with hammers and clubs marched from there, resolved to capture Hanuman.

K
Kiṅkaras
H
Hanumān
B
bhavana (palace/building)

FAQs

The verse highlights how adharma often relies on overwhelming force and fear. Dharma, by contrast, is not measured by numbers or terror but by rightful purpose and disciplined conduct.

A massive contingent of Kiṅkaras emerges armed and ready, mobilized to seize Hanumān after Rāvaṇa’s command.

Hanumān’s impending trial underscores dhṛti (steadfast courage) against superior numbers.