Previous Verse
Next Verse

Shloka 35

अभिज्ञानमणि

प्रदानम् — The Signet Jewel as Proof and the Consolation of Sita

तस्य विक्रमसम्पन्नास्सत्त्ववन्तो महाबलाः।मनस्सङ्कल्पसम्पाता निदेशे हरयः स्थिताः।।।।

tasya vikramasampannāḥ sattvavanto mahābalāḥ | manaḥsaṅkalpasampātā nideśe harayaḥ sthitāḥ ||

അവന്റെ ആജ്ഞയിൽ ഹരികൾ നിലകൊള്ളുന്നു—പരാക്രമസമ്പന്നരും ധൈര്യസ്ഥിരരുമായ മഹാബലവാന്മാർ—മനസ്സിന്റെ സംकल्पവേഗത്തിൽ ചാടിപ്പായാൻ ശേഷിയുള്ളവർ.

तस्यof him
तस्य:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन
विक्रमसम्पन्नाःendowed with prowess
विक्रमसम्पन्नाः:
Karta (कर्ता; qualifies हरयः)
TypeAdjective
Rootविक्रम-सम्पन्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुष-समासः: विक्रमेण सम्पन्नाः
सत्त्ववन्तःcourageous
सत्त्ववन्तः:
Karta (कर्ता; qualifier)
TypeAdjective
Rootसत्त्ववत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; 'courageous/virtuous'
महाबलाःvery strong
महाबलाः:
Karta (कर्ता; qualifier)
TypeAdjective
Rootमहा-बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय-समासः: महत् बलम् येषाम्
मनस्सङ्कल्पसम्पाताःswift as thought in leaping
मनस्सङ्कल्पसम्पाताः:
Karta (कर्ता; qualifier)
TypeAdjective
Rootमनस्-सङ्कल्प-सम्पात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः: मनसः सङ्कल्पवत् (mind-like) सम्पातः येषाम्; 'able to leap as fast as thought'
निदेशेat (his) command
निदेशे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनिदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; 'at the command'
हरयःvanaras
हरयः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
स्थिताःstand ready
स्थिताः:
Karta (कर्ता; predicate participle)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; 'standing/posted'

"Valiant, virtuous and powerful vanaras who can leap with the speed of mind are awaiting orders (of Sugriva).

S
Sugrīva
V
Vānara warriors (harayaḥ)

FAQs

Dharma as disciplined service: power becomes righteous when it is ordered, obedient to rightful leadership, and directed toward a just cause.

Hanumān depicts the preparedness of Sugrīva’s forces to act immediately for Sītā’s rescue.

Obedience and readiness in service—strength governed by commitment to the mission.