Shloka 62
द्वादशः सर्गः — Kaikeyi’s Boons and Dasaratha’s Moral Collapse
Ayodhya Kanda 12
कथं द्रक्ष्यामि रामस्य वनं गच्छेति भाषिते।।।।मुखवर्णं विवर्णं तु तं यथैवेन्दुमुपप्लुतम्।
kathaṃ drakṣyāmi rāmasya vanaṃ gaccheti bhāṣite |
mukhavarṇaṃ vivarṇaṃ tu taṃ yathaivendum upaplutam ||
ഞാൻ രാമനോട് ‘വനത്തിലേക്ക് പോകുക’ എന്നു പറയുമ്പോൾ, അവന്റെ മുഖം ഞാൻ എങ്ങനെ നോക്കും? ഗ്രഹണത്തിൽ മൂടപ്പെട്ട ചന്ദ്രനെപ്പോലെ അത് വിവർണ്ണമായി മങ്ങിപ്പോകും.
Depriving Rama, Bharata in no way will occupy the kingdom because in the matter of righteousness I think he is superior even to Rama.
FAQs
Dharma is not merely legal obligation but also moral responsibility: Daśaratha recognizes the cruelty inherent in commanding exile to a blameless son.
Daśaratha imagines the moment of ordering Rāma into exile and recoils at the grief it would cause.
Parental compassion and conscience—his awareness of the human cost of an unrighteous command.