Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

पम्पादर्शनम्

Vision of Lake Pampā and the Turn toward Sugrīva

एवं ब्रुवाणं तं धीरं रामं सौमित्रिरब्रवीत्।।3.75.9।।गच्छावस्त्वरितं तत्र ममापि त्वरते मनः।

evaṃ bruvāṇaṃ taṃ dhīraṃ rāmaṃ saumitrir abravīt || 3.75.9 ||

gacchāvas tvaritaṃ tatra mamāpi tvarate manaḥ |

ഇങ്ങനെ ധീരനായ രാമൻ പറയുമ്പോൾ, അനന്യചിത്തനായ സൗമിത്രി (ലക്ഷ്മണൻ) പറഞ്ഞു: “വരിക, അവിടെ വേഗത്തിൽ പോകാം; എന്റെ മനസ്സും അതിവേഗം ആവശ്യപ്പെടുന്നു.”

एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)
ब्रुवाणम्speaking
ब्रुवाणम्:
कर्म-विशेषण (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त (present active participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifies रामम्)
तम्that
तम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
धीरम्steadfast
धीरम्:
कर्म-विशेषण (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootधीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifies रामम्)
रामम्Rāma
रामम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; संज्ञा
सौमित्रिःSaumitrī (Lakṣmaṇa)
सौमित्रिः:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootसौमित्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; संज्ञा (Lakṣmaṇa)
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
गच्छावःlet us two go
गच्छावः:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), द्विवचन; परस्मैपद; (आत्मानौ सहितौ) 'let us two go'
त्वरितम्quickly
त्वरितम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootत्वरित (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-प्रयोग (adverbial accusative)
तत्रthere
तत्र:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formस्थानवाचक-अव्यय (locative adverb)
ममmy
मम:
सम्बन्ध (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (also/even)
त्वरतेhurries
त्वरते:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Root√त्वर् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
मनःmind
मनः:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

We have got rid of inauspicious time and good days have come. Therefore, I feel truly happy. Good fortune will appear (now), O Lakshmana, O tiger among men !

L
Lakshmana (Saumitri)
R
Rama

FAQs

It highlights sevā and loyalty as Dharma: Lakshmana aligns his will with Rama’s righteous mission, offering prompt support without hesitation.

Lakshmana responds to Rama’s plan and urgency, agreeing to proceed swiftly toward Sugriva.

Lakshmana’s unwavering brotherly devotion and readiness to act in support of Dharma.