HomeRamayanaAranya KandaSarga 3Shloka 13
Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

विराधप्रश्नोत्तर-युद्धम्

Viradha’s Challenge and the Clash in Dandaka

ते शरीरं विराधस्य भित्त्वाबर्हिणवाससः।निपेतुश्शोणितादिग्धा धरण्यां पावकोपमाः।।3.3.13।।

te śarīraṃ virādhasya bhittvā barhiṇavāsasaḥ |

nipetuḥ śoṇitādigdhā dharaṇyāṃ pāvakopamāḥ || 3.3.13 ||

മയില്പീലി ചിറകുകളുള്ള ആ അമ്പുകൾ വിരാധന്റെ ശരീരം തുളച്ചു; രക്തം പുരണ്ടവയായി അവ ഭൂമിയിൽ വീണു, അഗ്നിപോലെ ജ്വലിച്ചു।

तेthey/those
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (pronoun); पुंलिङ्गे (masc) प्रथमा (1st) बहुवचनम् (plural)
शरीरम्body
शरीरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशरीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut); द्वितीया (2nd) एकवचनम् (sg)
विराधस्यof Viradha
विराधस्य:
Sambandha/Genitive (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootविराध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masc); षष्ठी (6th) एकवचनम् (sg)
भित्त्वाhaving pierced
भित्त्वा:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootभिद् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); ‘having pierced/split’
बर्हिणवाससःpeacock-feathered (arrows)
बर्हिणवाससः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबर्हिन् (प्रातिपदिक) + वासस् (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (determinative): बर्हिणः वाससः (peacock-feathered coverings) → ‘having peacock-feather (fletching)’; पुंलिङ्ग (masc); प्रथमा (1st) बहुवचनम् (pl)
निपेतुःfell down
निपेतुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + पत् (धातु)
Formलिट्/परस्मैपद (perfect, P); प्रथमा-पुरुष (3rd person) बहुवचनम् (pl)
शोणितादिग्धाःsmeared/drenched with blood
शोणितादिग्धाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootशोणित (प्रातिपदिक) + दिग्ध (कृदन्त, √दिह्)
Formतृतीया/सप्तमी-तत्पुरुषार्थे (instrumental sense in compound): शोणितेन दिग्धाः ‘smeared with blood’; पुंलिङ्ग (masc); प्रथमा (1st) बहुवचनम् (pl)
धरण्याम्on the ground
धरण्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootधरणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (fem); सप्तमी (7th) एकवचनम् (sg)
पावकोपमाःlike fire
पावकोपमाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपावक (प्रातिपदिक) + उपम (प्रातिपदिक)
Formउपमान-तत्पुरुष: पावकस्य उपमाः ‘like fire’; पुंलिङ्ग (masc); प्रथमा (1st) बहुवचनम् (pl)

The arrows tied with peacock-feathers, looking like fire, pierced the body of Viradha which, drenched in blood, fell on the ground.

V
Virādha
A
arrows
E
earth (dharaṇī)
F
fire (pāvaka)

FAQs

Adharma meets rightful resistance: the narrative frames the rākṣasa’s wounding as the consequence of aggression confronted by dharmic force.

Rāma’s arrows strike Virādha; the verse visually describes the bloodied arrows falling to the ground.

Protective heroism—Rāma’s effective action in defense against a harmful being.