Adhyaya 65
Greatness of the Mother-and-Father Tīrtha (within the Vena Episode)
ഈ അധ്യായത്തിൽ രാജാവ് യയാതി ദിവ്യസാരഥിയായ മാതലിയോട് ചോദിക്കുന്നു—ധർമ്മം സംരക്ഷിച്ച ശരീരം സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് എന്തുകൊണ്ട് ഉയരുന്നില്ല? മാതലി പറയുന്നു: ആത്മാവ് പഞ്ചമഹാഭൂതങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്; ഭൂതങ്ങൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒന്നായി നിലനിൽക്കുകയില്ല, വാർദ്ധക്യത്തിലും മരണത്തിലും അവ തത്തത് സ്ഥാനങ്ങളിലേക്കു ലയിച്ചുപോകുന്നു. പിന്നീട് ഭൂമി–ശരീരം ഉപമ വിശദമാക്കുന്നു—നനഞ്ഞ മണ്ണ് മൃദുവായി ഉറുമ്പുകളും എലികളും തുരന്ന് കുഴിയിടുന്നതുപോലെ, ശരീരത്തിൽ വീക്കം, പൊട്ടലുകൾ, പുഴുക്കൾ, വേദനയുള്ള മുഴകൾ എന്നിവ ഉണ്ടാകുന്നു. അവസാനം ശരീരത്തിലെ പാർത്ഥിവഭാഗം ഭൂമിയിലേയ്ക്ക് തന്നെ മടങ്ങുന്നു; വെറും പ്രാണസംയോഗം സ്വർഗ്ഗയോഗ്യതയല്ല—സ്വർഗ്ഗാരോഹണം ആത്മാവിനും പുണ്യത്തിനുമാണ്, നശ്വരദേഹത്തിനല്ല. ഇത് വേനപ്രസംഗത്തിലെ ‘മാതൃ-പിതൃ തീർത്ഥ’ മഹിമയെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന അധ്യായമാണ്.
Shlokas
Verse 1
ययातिरुवाच । धर्मस्य रक्षकः कायो मातले चात्मना सह । नाकमेष न प्रयाति तन्मे त्वं कारणं वद
യയാതി പറഞ്ഞു— ഹേ മാതലി, ഈ ദേഹം ആത്മാവോടുകൂടെ ധർമ്മത്തിന്റെ രക്ഷകനായി നിന്നിട്ടും സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോകുന്നില്ല; അതിന്റെ കാരണം എനിക്ക് പറയുക.
Verse 2
मातलिरुवाच । पंचानामपि भूतानां संगतिर्नास्ति भूपते । आत्मना सह वर्तंते संगत्या नैव पंच ते
മാതലി പറഞ്ഞു— ഹേ ഭൂപതേ, അഞ്ചു ഭൂതങ്ങൾക്കിടയിലും യഥാർത്ഥ ഐക്യം ഇല്ല. അവ ആത്മാവിനോടൊപ്പം മാത്രമേ പ്രവർത്തിക്കൂ; പരസ്പരസ്പർശം മാത്രം കൊണ്ട് അവ ഒന്നാകുന്നില്ല.
Verse 3
सर्वेषां तत्र संघातः कायग्रामे प्रवर्तते । जरया पीडिताः सर्वेः स्वंस्वं स्थानं प्रयांति ते
അവിടെ ദേഹഗ്രാമത്തിൽ എല്ലാറ്റിന്റെയും സംഘാതം പ്രവർത്തനത്തിലാകുന്നു. എന്നാൽ ജരയാൽ എല്ലാവരും പീഡിതരാകുമ്പോൾ അവർ ഓരോരുത്തരും തത്തത്ത സ്ഥാനങ്ങളിലേക്കു പോകുന്നു.
Verse 4
यथा रसाधिका पृथ्वी महाराज प्रकल्पिता । रसैः क्लिन्ना ततः पृथ्वी मृदुत्वं याति भूपते
ഹേ മഹാരാജാ! ഭൂമി രസസമൃദ്ധമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതുപോലെ, ആ രസങ്ങളാൽ നനഞ്ഞാൽ, ഹേ ഭൂപതേ, ഭൂമി മൃദുവാകുന്നു।
Verse 5
भिद्यते पिपीलिकाभिर्मूषिकाभिस्तथैव च । छिद्राण्येव प्रजायंते वल्मीकाश्च महोदराः
അത് ഉറുമ്പുകളാലും അതുപോലെ എലികളാലും കുത്തിപ്പിളരുന്നു; കുഴികളേ പിറക്കുന്നു, വലിയ വയറുള്ള വൽമീകങ്ങളും ഉയരുന്നു।
Verse 6
तद्वत्काये प्रजायंते गंडमाला विचार्चिकाः । कृमिभिर्भिद्यमानश्च काय एष नरोत्तम
അതുപോലെ ശരീരത്തിൽ ഗണ്ഡമാലയും വിചാർചികയും (ചർമ്മവ്യാധികൾ) ജനിക്കുന്നു; ഹേ നരോത്തമാ, ഈ ദേഹം കൃമികളാൽ കുത്തിപ്പിളരിക്കപ്പെടുന്നു।
Verse 7
गुल्मास्तत्र प्रजायंते सद्यः पीडाकरास्तदा । एभिर्दोषैः समायुक्तः कायोयं नहुषात्मज । कथं प्राणसमायोगाद्दिवं याति नरेश्वर
അവിടെ ഉടൻ തന്നെ വേദന ഉണ്ടാക്കുന്ന ഗുല്മങ്ങൾ (കട്ട/അർബുദം) ജനിക്കുന്നു. ഹേ നഹുഷാത്മജാ! ഇത്തര ദോഷങ്ങളാൽ യുക്തമായ ഈ ദേഹം, ഹേ നരേശ്വരാ, വെറും പ്രാണസമയോഗം കൊണ്ടെങ്ങനെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോകും?
Verse 8
काये पार्थिवभागोऽयं समानार्थं प्रतिष्ठितः । न कायः स्वर्गमायाति यथा पृथ्वी तथास्थितः
ശരീരത്തിൽ ഈ പാർത്ഥിവഭാഗം അതേ ലക്ഷ്യത്തിനായി സ്ഥാപിതമാണ്. ദേഹം സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോകുന്നില്ല; ഭൂമിപോലെ ഇവിടെ തന്നെയിരിക്കുന്നു।
Verse 9
एतत्ते सर्वमाख्यातं दोषौघैः पार्थिवस्य यः
ഇതെല്ലാം നിന്നോട് വിശദീകരിച്ചിരിക്കുന്നു—ദോഷസമൂഹങ്ങളാൽ പീഡിതനായ ആ രാജാവിന്റെ വൃത്താന്തം।
Verse 65
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने मातापितृतीर्थ । माहात्म्ये पंचषष्टितमोऽध्यायः
ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ ഭൂമിഖണ്ഡത്തിൽ വേനോപാഖ്യാനാന്തർഗത ‘മാതാപിതൃതീർത്ഥ-മാഹാത്മ്യം’ എന്ന പഞ്ചഷഷ്ടിതമ അധ്യായം സമാപ്തമായി।