Dīpa-vidhi-vyākhyānam
Procedure for Lamp-Offering to Hanumān
चतुर्विधा मृत्तिका तु श्वेता पीतारुणासिता । तत्र गोपीचंदनं तु हरितालं च गौरिकम् ॥ ६३ ॥
caturvidhā mṛttikā tu śvetā pītāruṇāsitā | tatra gopīcaṃdanaṃ tu haritālaṃ ca gaurikam || 63 ||
പൂജാമൃത്ത് നാലുവിധം—ശ്വേതം, പീതം, അരുണം (ചുവപ്പ്), അസിതം (കറുപ്പ്). ഇവയിൽ ഗോപീചന്ദനം, ഹരിതാലം, ഗൗരികാ എന്നിവയും പ്രത്യേക പവിത്ര മൃത്ത്/ഖനിജങ്ങളായി എണ്ണപ്പെടുന്നു.
Sanatkumara (teaching Narada)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: adbhuta
It defines approved ritual earths by color and name, emphasizing purity and correct material selection in sacred observances (tilaka, vows, and ceremonial acts), where substance-choice supports sanctity and right practice.
By pointing to gopīcandana and related sacred materials used for devotional markings and worship-preparation, it frames bhakti as disciplined practice—honoring the deity through proper external signs and ritual purity.
A technical, ritual-application classification of mṛttikā (earth/clay) by type and recognized names—useful for karmakāṇḍa procedure and vrata observance, aligning materials with prescribed standards.