Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 36

Śeṣoditya-Sūrya-nyāsa, Soma-sādhana, Graha-pūjā, and Bhauma-vrata-vidhi

ध्यात्वार्कं प्रयजेद्द्विव्यैर्मानसैरुपचारकैः । पात्रं ताम्रमयं प्रस्थतोयग्राहि सुशोभनम् ॥ ३६ ॥

dhyātvārkaṃ prayajeddvivyairmānasairupacārakaiḥ | pātraṃ tāmramayaṃ prasthatoyagrāhi suśobhanam || 36 ||

അർക്കനെ ധ്യാനിച്ച്, ദിവ്യമായ മാനസിക ഉപചാരങ്ങളാൽ അവനെ പൂജിക്കണം. ഒരു പ്രസ്ഥ ജലം ധരിക്കാവുന്ന മനോഹരമായ താമ്രപാത്രം ഉപയോഗിക്കണം।

ध्यात्वाhaving meditated
ध्यात्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Root√ध्यै (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; 'having meditated'
अर्कम्Arka (the Sun)
अर्कम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्रयजेत्should worship/offer sacrifice
प्रयजेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र√यज् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
द्विव्यैःdivine/excellent
द्विव्यैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootद्विव्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; विशेषणम् (qualifier of उपचारकैः)
मानसैःmental (performed in mind)
मानसैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootमानस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; विशेषणम् (qualifier of उपचारकैः)
उपचारकैःwith services/attendances (offerings)
उपचारकैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootउपचारक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
पात्रम्a vessel
पात्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपात्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
ताम्र-मयम्made of copper
ताम्र-मयम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootताम्र + मय (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (ताम्रस्य विकारः/ताम्र-निर्मित); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier of पात्रम्)
प्रस्थ-तोय-ग्राहिholding a prastha-measure of water
प्रस्थ-तोय-ग्राहि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रस्थ + तोय + ग्राहिन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (प्रस्थ-परिमाणं तोयं गृह्णाति); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier of पात्रम्)
सु-शोभनम्very beautiful
सु-शोभनम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + शोभन (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (सु-शोभन = अतिशय-शोभन); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier of पात्रम्)

Sanatkumara (in dialogue with Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

A
Arka
S
Surya

FAQs

It emphasizes that true worship begins with dhyāna (meditation) and can be performed through mānasa-upacāra (mental offerings), showing inner purity and focused devotion as central to ritual efficacy.

By prescribing mental offerings as “divine,” it teaches that devotion is not limited to external materials; heartfelt contemplation of Sūrya/Arka and inward service are valid and potent forms of upāsanā.

It highlights technical ritual precision—use of a copper vessel and a specific measure (prastha) of water—reflecting applied procedural knowledge akin to Kalpa/ritual science and traditional measurement standards used in rites.