Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 35

Jyotiṣa-śāstra Saṅgraha: Threefold Division, Gaṇita Methods, Muhūrta, and Planetary Reckoning

गुणघ्नमूलोनयुतः सगुणार्द्धे कृतं पदम् । दृष्टस्य च गुणार्द्धो न युतं वर्गीकृतं गुणः ॥ ३५ ॥

guṇaghnamūlonayutaḥ saguṇārddhe kṛtaṃ padam | dṛṣṭasya ca guṇārddho na yutaṃ vargīkṛtaṃ guṇaḥ || 35 ||

വർഗ്മൂലത്തെ ഗുണകത്താൽ ഗുണിച്ച കുറവ് പദത്തോടു ചേർത്ത്, ഗുണകത്തിന്റെ അർദ്ധാംശത്തോടുകൂടി പ്രയോഗിക്കുമ്പോൾ അടുത്ത പദം രൂപപ്പെടുന്നു. പരിഗണ്യരാശിയിൽ ഗുണകത്തിന്റെ അർദ്ധാംശം മൂലത്തിൽ ചേർക്കാതിരുന്നാൽ, അതേ അർദ്ധാംശം വർഗ്ഗീകരിക്കപ്പെട്ട് ഗുണകമായി നിശ്ചയിക്കപ്പെടുന്നു.

गुणघ्नमूलोनयुतःjoined with (something) diminished by the root of the product of coefficients (technical)
गुणघ्नमूलोनयुतः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootगुण-घ्न-मूल-ऊन-युत (प्रातिपदिक; गुण + घ्न + मूल + ऊन + युत)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); विशेषण (adjectival)
सगुणार्द्धेin/with half the coefficient
सगुणार्द्धे:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootस-गुण-अर्द्ध (प्रातिपदिक; स + गुण + अर्द्ध)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
कृतम्made/formed
कृतम्:
Karma (कर्म/Object predicate)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (कृत् प्रत्यय)
Formकृदन्त (past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगभाव (PPP)
पदम्term/expression
पदम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन (Singular)
दृष्टस्यof the known/given (quantity)
दृष्टस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootदृष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
गुणार्द्धःhalf the coefficient
गुणार्द्धः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootगुण-अर्द्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
not
:
Sambandha (सम्बन्ध/Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation particle)
युतम्added/joined
युतम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootयु (धातु) + क्त (कृत् प्रत्यय) / युत (प्रातिपदिक)
Formकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
वर्गीकृतम्squared (made into a square)
वर्गीकृतम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootवर्गी-कृ (धातु; नामधातु) + क्त (कृत् प्रत्यय)
Formकृदन्त (past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
गुणःcoefficient/multiplier
गुणः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

N
Narada
S
Sanatkumara

FAQs

Though technical, the verse reflects the Purana’s teaching that disciplined knowledge (śāstra-jñāna)—even in calculation—supports clarity of mind, which is foundational for Mokṣa-dharma.

This specific verse is not a bhakti-instruction; it sits in a technical teaching context, implying that right understanding and orderly practice can accompany devotion as supportive disciplines.

It highlights gaṇita-style operational reasoning using terms like guṇa (coefficient), varga (square), and mūla (square root), akin to auxiliary technical sciences often transmitted alongside Vedāṅga learning traditions.