Shloka 10

कलेर्द्वापरस्य च नले प्रति कोपः

Kali and Dvāpara’s Resolve Against Nala

Devanagari script

बृहृदश्च उवाच एवमुक्त: स देवैस्तैनैषथ: पुनरब्रवीत्‌ | सुरक्षितानि वेश्मानि प्रवेष्टं कथमुत्सहे,बृहदश्व मुनि कहते हैं--राजन! उन देवताओंके ऐसा कहनेपर निषधनरेशने पुनः उनसे पूछा--“विदर्भराजके सभी भवन (पहरेदारोंसे) सुरक्षित हैं। मैं उनमें कैसे प्रवेश कर सकता हूँ?”

Translation

ബൃഹദശ്വൻ പറഞ്ഞു—രാജാവേ! ദേവന്മാർ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ നിഷധരാജൻ വീണ്ടും ചോദിച്ചു—“വിദർഭരാജന്റെ എല്ലാ ഭവനങ്ങളും കാവലാൽ കർശനമായി സംരക്ഷിതമാണ്; ഞാൻ അവയിൽ പ്രവേശിക്കാൻ എങ്ങനെ ധൈര്യപ്പെടും?”

Word by Word

बृहदश्वःBrihadashva (name of the sage)

चand

उवाचsaid

एवम्thus

उक्तःhaving been spoken to / addressed

सःhe

देवैःby the gods

तैःby those (same ones)

नैषधःthe king of Nishadha (Nala)

पुनःagain

अब्रवीत्said / spoke

सुरक्षितानिwell-guarded / protected

वेश्मानिhouses / palaces

प्रवेष्टुम्to enter

कथम्how?

उत्सहेdo I dare / am I able

Speaker

बृहृदश्च उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Cross References

Meter (Chandas)

Sandhi Notes