Mahabharata 3.33.73 — Vana Parva, Adhyaya 33, Shloka 73
अध्याय ३३ — कर्म, दैव, हठ, स्वभाव और पुरुषार्थ पर द्रौपदी का उपदेश
Draupadī on Action, Fate, and Human Effort
न तथा तपसा राजॉल्लोकान प्राप्रोति क्षत्रिय: । यथा सृष्टेन युद्धेन विजयेनेतरेण वा
na tathā tapasā rājā lokān prāpnoti kṣatriyaḥ | yathā sṛṣṭena yuddhena vijayenetareṇa vā |
ധർമ്മരാജാ, ക്ഷത്രിയൻ തപസ്സിലൂടെ അത്തരം ലോകങ്ങളെ നേടുന്നില്ല; തനിക്കായി വിധിക്കപ്പെട്ട യുദ്ധത്തിൽ വിജയം നേടുന്നതിലൂടെയോ—അല്ലെങ്കിൽ (വിജയം ലഭിക്കാതിരുന്നാൽ) മരണത്തെ സ്വീകരിക്കുന്നതിലൂടെയോ—അവയെ നേടുന്നു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse asserts that for a kṣatriya, the highest merit is not primarily gained through ascetic austerities but through faithfully performing one’s ordained duty in righteous battle—accepting either victory or death without abandoning dharma.
Vaiśampāyana addresses Dharmarāja (Yudhiṣṭhira), emphasizing the warrior-king’s path: the prescribed battlefield duty yields the meritorious worlds associated with kṣatriya conduct, framing ethical action (svadharma) as superior to inappropriate asceticism for that social role.
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Mahabharata in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.