Shloka 283
Dvaītavana: Brahmaghoṣa, Rṣi-saṅgha, and Baka Dālbhyā’s Upadeśa to Yudhiṣṭhira
तं॑ ते वनगतं दृष्टवा कस्मान्मन्युर्न वर्धते । जिन्होंने एकमात्र रथकी सहायतासे देवताओं, मनुष्यों और नागोंपर विजय पायी है, उन्हीं अर्जुनको वनवासका दुःख भोगते देख आपका क्रोध क्यों नहीं बढ़ता?
taṁ te vanagataṁ dṛṣṭvā kasmān manyur na vardhate |
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു— അവനെ വനത്തിൽ കഴിയുന്നതായി കണ്ടിട്ടും നിന്റെ കോപം എന്തുകൊണ്ട് വർധിക്കുന്നില്ല? ഒരേയൊരു സാരഥിയുടെ സഹായത്തോടെ ദേവന്മാരെയും മനുഷ്യരെയും നാഗന്മാരെയും ജയിച്ച ആ അർജുനൻ ഇന്നിവിടെ വനവാസദുഃഖം അനുഭവിക്കുന്നു; ഇതുകണ്ടിട്ടും നിന്റെ ധർമ്മോചിതമായ രോഷം എങ്ങനെ അനങ്ങാതെ നിൽക്കുന്നു?
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames anger (manyu) as potentially righteous when it arises from witnessing injustice done to a virtuous person; moral sensitivity should not become numb when dharma is violated.
Vaiśampāyana highlights the contrast between Arjuna’s extraordinary prowess and his present suffering in forest exile, pressing the listener to feel justified indignation at the Pandavas’ undeserved hardship.