Previous Verse

Shloka 436

मातापितृपूजन-प्रधानधर्मः (Primacy of Filial Service) — Mārkaṇḍeya’s Account of the Vyādha’s Instruction

धौन्धुमारमुपाख्यानं॑ प्रथितं यस्य कर्मणा । तभीसे वे नरेश अपने नामके अनुसार वीरता आदि गुणोंसे युक्त हो भूमण्डलमें विख्यात हो गये। युधिष्ठिर! तुमने मुझसे जो पूछा था, वह सारा धुन्धुमारोपाख्यान मैंने तुमसे कह सुनाया। जिनके पराक्रमसे इस उपाख्यानकी प्रसिद्धि हुई है उन नरेशका भी परिचय दे दिया

dhaundhumāram upākhyānaṃ prathitaṃ yasya karmaṇā | yudhiṣṭhira! tvaṃ mayā yat pṛṣṭavān asi, tat sarvaṃ dhaundhumāropākhyānaṃ mayā te kathitaṃ | yeṣāṃ parākramena asyopākhyānasya prasiddhir abhavat, teṣāṃ nṛpāṇām api paricayo mayā dattah |

മാർക്കണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—ഇത് ധൗന്ധുമാരന്റെ പ്രസിദ്ധ ഉപാഖ്യാനമാണ്; ആ രാജാവിന്റെ കർമ്മങ്ങളാൽ ഇത് ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തമായി. ഹേ യുധിഷ്ഠിരാ, നീ എന്നോടു ചോദിച്ചതെല്ലാം ഞാൻ നിനക്കു പൂർണ്ണമായി പറഞ്ഞു—സമ്പൂർണ്ണ ധൗന്ധുമാരോപാഖ്യാനം. കൂടാതെ, ആരുടെ പരാക്രമം മൂലം ഈ കഥ പ്രസിദ്ധി നേടിയതോ ആ രാജാക്കന്മാരുടെ പരിചയവും ഞാൻ നൽകി।

धौन्धुमारम्Dhaundhumāra (name of a king/hero)
धौन्धुमारम्:
Karma
TypeNoun
Rootधौन्धुमार (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
उपाख्यानम्episode; narrative
उपाख्यानम्:
Karma
TypeNoun
Rootउपाख्यान (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रथितम्renowned; well-known
प्रथितम्:
TypeAdjective
Rootप्रथ् (धातु) / प्रथित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
यस्यwhose
यस्य:
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
कर्मणाby (his) deed(s); through action
कर्मणा:
Karana
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental, Singular

मार्कण्डेय उवाच

मार्कण्डेय (Mārkaṇḍeya)
युधिष्ठिर (Yudhiṣṭhira)
धौन्धुमार / धुन्धुमार (Dhaundhumāra)