Shloka 29
गन्धमादन-हिमवत्प्रयाणे युधिष्ठिर-भीमसंवादः
Yudhiṣṭhira–Bhīma Dialogue on the Gandhamādana–Himavat Ascent
पद्धिरेव महावीर्या ययु: कौरवनन्दना: । ते शनै: प्राद्रवन् सर्वे कृष्णया सह पाण्डवा: । तस्माद् देशात् सुसंहृष्टा द्रष्टकामा धनंजयम्,दूसरे दिन निर्मल प्रभातकालमें सूर्योदय होनेपर उन सबने हिमालय पर्वतकी ओर प्रस्थान किया। जनमेजय! इन्द्रसेन आदि सेवकों, रसोइयों और पाक-शालाके अध्यक्षको तथा द्रौपदीके सारे सामानोंको कुलिन्दराज सुबाहुके यहाँ सौंपकर वे महापराक्रमी महारथी कुरुकुलनन्दन पाण्डव द्रौपदीके साथ धीरे-धीरे पैदल ही चल दिये। उनके मनमें अर्जुनको देखनेकी बड़ी उत्कण्ठा थी। अतः वे बड़े हर्ष और उलल्लासके साथ उस देशसे प्रस्थित हुए
vaiśampāyana uvāca |
paddhireva mahāvīryā yayuḥ kauravanandanāḥ |
te śanaiḥ prādravan sarve kṛṣṇayā saha pāṇḍavāḥ |
tasmād deśāt susaṁhṛṣṭā draṣṭakāmā dhanañjayam ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—മഹാവീര്യരായ കുരുനന്ദന പാണ്ഡവർ കൃഷ്ണാ (ദ്രൗപദി)യോടുകൂടെ ആ ദേശത്തിൽ നിന്ന് പാദചാരികളായി പതുക്കെ പുറപ്പെട്ടു. ധനഞ്ജയൻ (അർജുനൻ)നെ കാണാനുള്ള അത്യന്തം ആകാംക്ഷ അവരുടെ ഹൃദയങ്ങളെ ആനന്ദത്തോടെ നിറച്ചു; അവരുടെ ഗതിയിൽ തിടുക്കമല്ല, ലക്ഷ്യബോധമുള്ള ദൃഢനിശ്ചയമാണ്—കാരണം പുനർമിലനവും ധർമ്മകാര്യസിദ്ധിയും അർജുനന്റെ മടങ്ങിവരവിൽ ആശ്രിതമാണെന്ന് അവരുടെ മനസ്സ് ഉറച്ചിരുന്നു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights disciplined resolve: even in urgency (longing to meet Arjuna), the Pāṇḍavas proceed with measured steadiness. Ethically, it suggests that righteous aims are pursued with self-control, clarity of purpose, and unity with one’s companions.
Vaiśampāyana narrates that the Pāṇḍavas, accompanied by Draupadī, depart from their current place on foot and move forward slowly, joyful and eager to see Arjuna (Dhanañjaya), indicating an impending reunion and the next phase of their exile-journey.