Shloka 6

Ārjava, Satya, and the Virocana–Sudhanvan Exemplum

Udyoga-parva 35

Devanagari script

नाक्रोशी स्यान्नावमानी परस्य मित्रद्रोही नोत नीचोपसेवी । न चाभिमानी न च हीनवृत्तो रूक्षां वाचं रुषतीं वर्जयीत,दूसरोंको न तो गाली दे और न उनका अपमान करे, मित्रोंसे द्रोह तथा नीच पुरुषोंकी सेवा न करे, सदाचारसे हीन एवं अभिमानी न हो, रूखी तथा रोषभरी वाणीका परित्याग करे

Translation

ആരെയും ശപിക്കരുത്, ആരെയും അപമാനിക്കരുത്; സുഹൃത്തുകളോട് ദ്രോഹം ചെയ്യരുത്, നീചജനങ്ങളുടെ സേവയിൽ പതിയരുത്. അഹങ്കാരിയാകരുത്, സദാചാരഹീനനാകരുത്; രൂക്ഷവും കോപം നിറഞ്ഞതുമായ വാക്കുകൾ ഉപേക്ഷിക്കണം.

Word by Word

नnot

आक्रोशीabuser; one who insults

स्यात्should be

नnor/not

अवमानीone who dishonors; contemptuous person

परस्यof another (person)

मित्रद्रोहीbetrayer of friends

नnor/not

उतand also; moreover

नीचोपसेवीone who serves low (base) people

नnot

चand

अभिमानीproud; self-conceited person

नnor/not

चand

हीनवृत्तःof degraded conduct; lacking good conduct

रूक्षाम्harsh (fem.)

वाचम्speech; words

रुषतीम्angry; wrathful

वर्जयीतshould avoid; should shun

Speaker

हंस उवाच

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes