Shloka 24
Chapter 26: Śoka-pratiṣedha, Hata-saṅkhyā, Gati-vibhāga, Pretakārya-ājñā
Restraint of Grief, Count of the Slain, Destinies, and Funerary Directives
वैशम्पायन उवाच एवमुक्तो महाराज कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिर: । आदिदेश सुधर्माणं धौम्यं सूतं च संजयम्
vaiśampāyana uvāca evam ukto mahārāja kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ | ādi-deśa sudharmāṇaṃ dhaumyaṃ sūtaṃ ca sañjayam ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—മഹാരാജാ! ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ കുന്തീപുത്രനായ യുധിഷ്ഠിരൻ സുദർമ, ധൗമ്യൻ, സാരഥി, സഞ്ജയൻ എന്നിവർക്കു ആജ്ഞ നൽകി—വിപത്തിനുശേഷം ശേഷിച്ചിരുന്ന കര്ത്തവ്യങ്ങൾ ധർമ്മാനുസൃതമായി നടപ്പാക്കാൻ ക്രമീകരണം ചെയ്തു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even amid collective grief, righteous leadership expresses itself through orderly action: the king upholds dharma by assigning appropriate responsibilities to trusted persons—priestly, administrative, and communicative—so that necessary rites and social duties proceed with propriety.
After being addressed (in the surrounding context of the Strī Parva’s lamentation and post-war rites), Yudhiṣṭhira issues directives to Sudharmā, the priest Dhaumya, a charioteer attendant, and Sañjaya, indicating the commencement of coordinated actions that follow the catastrophe of the war.