Shloka 20
अध्याय २२० — बलिवासवसंवादः
Bali–Vāsava Dialogue on Kāla and Steadfastness
विक्रम्य घोरे तपसि ब्राह्मण: संशितव्रत: । कालाकाड्क्षी चरेललोकान् निरपाय इवात्मवान्,उनमें तो काम, क्रोध, लोभ, दूसरोंके प्रति डाह और अपनी झूठी प्रशंसा आदि दुर्गुण ही भरे रहते हैं; इसलिये उत्तम एवं कठोर व्रतका पालन करनेवाले ब्राह्णको चाहिये कि वह जितेन्द्रिय होकर काम और क्रोधको वशमें करे तथा ब्रह्मचर्यपालनपूर्वक उत्साहके साथ घोर तपस्यामें संलग्न हो जाय एवं मृत्युकालकी प्रतीक्षा करता हुआ विघ्न-बाधाओंसे रहित हो धैर्यपूर्वक सम्पूर्ण जगत्में विचरे
bhīṣma uvāca | vikramya ghore tapasi brāhmaṇaḥ saṃśitavrataḥ | kālākāṅkṣī carel lokān nirapāya ivātmavān |
സംശിതവ്രതനായ ബ്രാഹ്മണൻ ഘോരതപസ്സിൽ വീര്യത്തോടെ ഏർപ്പെടണം. ആത്മസംയമത്തോടെ, മരണകാലത്തെ കാത്തുകൊണ്ട്, വിഘ്നരഹിതനായി—അപായമില്ലാത്തവനെപ്പോലെ—ലോകങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കണം.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches that a disciplined Brahmin should commit to intense austerity with firm vows, cultivate self-mastery, and live steadily—moving through life without being shaken by obstacles—while calmly awaiting the inevitable end appointed by Time.
In the Shanti Parva’s dharma instruction, Bhishma is advising on the ideal conduct of a Brahmin/ascetic: rigorous tapas, unwavering observances, and fearless, untroubled wandering through the world with inner composure.