Previous Verse
Next Verse

Shloka 86

Ākiṃcanya–Tyāga Upadeśa

The Instruction on Non-ownership and Renunciation

समन्ततो द्विजश्रेष्ठास्तत्राकूजन्त वै तदा । शाल, ताल, तमाल, काले अगुरुके वन तथा श्रेष्ठ चन्दनके वृक्ष उस वनको सुशोभित करते थे। वहाँके रमणीय और सुगन्धित पर्वतीय समतल प्रदेशोंमें चारों ओर उत्तमोत्तम पक्षी कलरव कर रहे थे

samantato dvijaśreṣṭhās tatrākūjanta vai tadā | śāla-tāla-tamāla-kāle ’guru-ke vane tathā śreṣṭha-candana-vṛkṣā vanaṃ suśobhitaṃ cakruḥ | tatra ramaṇīyeṣu sugandhiṣu parvatīya-samatalapradeśeṣu caturdiśaṃ śreṣṭha-pakṣiṇaḥ kalāravaṃ cakruḥ ||

അന്നേരം അവിടെ ചുറ്റുമെങ്ങും ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജപക്ഷികൾ കലരവം മുഴക്കുകയായിരുന്നു. ശാല, താല, തമാല, കറുത്ത അഗുരുവിന്റെ വനങ്ങൾ, ഉത്തമ ചന്ദനവൃക്ഷങ്ങൾ—ഇവയാൽ ആ വനഭൂമി ശോഭിച്ചു. ആ രമണീയവും സുഗന്ധഭരിതവുമായ പർവ്വത സമതലങ്ങളിൽ എല്ലാദിക്കിലും അത്യുത്തമ പക്ഷികൾ മധുരധ്വനി ഉയർത്തി വിളിച്ചു.

समन्ततःon all sides, all around
समन्ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः
द्विजश्रेष्ठाःthe best of the twice-born (Brahmins)
द्विजश्रेष्ठाः:
Karta
TypeNoun
Rootद्विजश्रेष्ठ
FormMasculine, Nominative, Plural
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
आकूजन्तwere calling, were chirping
आकूजन्त:
TypeVerb
Rootकूज्
FormImperfect (Lan), 3rd, Plural, Parasmaipada
वैindeed, surely
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
तदाthen, at that time
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
D
dvijaśreṣṭhāḥ (eminent brāhmaṇas)
F
forest (vana)
Ś
śāla trees
T
tāla (palm) trees
T
tamāla trees
A
aguru (agarwood) trees
C
candana (sandalwood) trees
B
birds (pakṣiṇaḥ)
M
mountain plateaus (parvatīya-samatalapradeśa)