Shloka 41
Rājasūyābhiṣeka-darśana: Duryodhana’s Observation of the Consecration
वैशम्पायन उवाच एवमुक्त: शकुनिना राजा दुर्योधनस्तत: । धृतराष्ट्रमिदं वाक्यमपदान्तरमत्रवीत्,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! शकुनिके ऐसा कहनेपर राजा दुर्योधनने तुरंत ही धृतराष्ट्रसे इस प्रकार कहा--'राजन्! ये अक्षविद्याका मर्म जाननेवाले हैं और जूएके द्वारा पाण्डुपुत्र युधिष्ठिरकी राजलक्ष्मीका अपहरण कर लेनेका उत्साह रखते हैं; अतः इसके लिये इन्हें आज्ञा दीजिये”
vaiśampāyana uvāca evam uktaḥ śakunina rājā duryodhanas tataḥ | dhṛtarāṣṭram idaṃ vākyam apadāntaram atravīt ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—ജനമേജയാ! ശകുനി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ രാജാവ് ദുര്യോധനൻ താമസമില്ലാതെ ധൃതരാഷ്ട്രനോട് പറഞ്ഞു—‘രാജാവേ! ഇദ്ദേഹം അക്ഷവിദ്യയുടെ മർമ്മം അറിയുന്നവൻ; ദ്യൂതത്തിലൂടെ പാണ്ഡുപുത്രൻ യുധിഷ്ഠിരന്റെ രാജലക്ഷ്മി അപഹരിക്കാൻ ഉത്സുകനാണ്. അതിനാൽ ഇതിന് അനുമതി നൽകണം.’
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how adharma can begin with seemingly procedural acts—seeking royal permission and praising technical skill—when the underlying intent is dispossession and harm. Ethical failure here is not impulsive but organized: counsel, authority, and desire combine to legitimize wrongdoing.
After Śakuni proposes the dice-based scheme, Duryodhana promptly turns to Dhṛtarāṣṭra and presses him to authorize it, portraying Śakuni as an expert in dice-play who is eager to take away Yudhiṣṭhira’s royal prosperity through gambling.