Shloka 35
Rājasūyābhiṣeka-darśana: Duryodhana’s Observation of the Consecration
वैश्या इव महीपाला द्विजातिपरिवेषका: । न सा श्रीर्देवराजस्य यमस्य वरुणस्य च । गुहाकाधिपतेर्वापि या श्री राजन् युधिष्ठिरे,राजालोग वैश्योंकी भाँति ब्राह्मणोंको भोजन परोसते थे। राजा युधिष्ठिरके पास जो लक्ष्मी है, वह देवराज इन्द्र, यम, वरुण अथवा यक्षराज कुबेरके पास भी नहीं होगी
vaiśyā iva mahīpālā dvijāti-pariveṣakāḥ | na sā śrīr devarājasya yamasya varuṇasya ca | guhākādhipater vāpi yā śrī rājan yudhiṣṭhire ||
രാജാക്കന്മാർ വൈശ്യന്മാരെപ്പോലെ ദ്വിജന്മാർക്ക് ഭോജനം വിളമ്പുകയായിരുന്നു. ഓ രാജൻ! യുദ്ധിഷ്ഠിരനിൽ ഉള്ള ആ ശ്രീ-സമൃദ്ധി ദേവരാജ ഇന്ദ്രനിലും ഇല്ല, യമനിലും ഇല്ല, വരുണനിലും ഇല്ല, യക്ഷരാജ കുബേരനിലും പോലും ഇല്ല.
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how outward prosperity and honor can provoke envy and distorted judgment: Duryodhana interprets acts of dharmic hospitality toward brāhmaṇas as humiliating for kings, revealing how pride can invert ethical values.
In the context of Yudhiṣṭhira’s grand royal rite and courtly magnificence, Duryodhana observes kings serving the twice-born and, stung by comparison, declares that Yudhiṣṭhira’s fortune surpasses even that of major deities—an admission that intensifies his resentment.