Viśvāmitra-janma: Ṛcīka–Satyavatī–Gādhi and the Charu Exchange (विश्वामित्र-जन्म: ऋचीक–सत्यवती–गाधि वृत्तान्तः)
गीताप्रेस, गोरखपुर गा $/॥६८-0: ५4 शिव-पार्वती बालकको जिलानेकी प्रतिज्ञा भगवान् श्रीकृष्णके द्वारा उत्तराके मृत ह-ल-. हा पार्ववीजी भगवान् शडकरको शरीरधारिणी समस्त नदियोंका परिचय दे रही हैं | । / 8) ञ्क शा ५ गीताप्रेस, गोरखपुर युधिछ्ठिरका अपने आश्रित कुत्तेके लिये त्याग पुरुषोत्तम भगवान् विष्णु तां वच्रे भार्गव: श्रीमांक्ष्यवनस्यथात्मसम्भव: । ऋचीक इति विख्यातो विपुले तपसि स्थित:,उन दिनों च्यवनके पुत्र भृगुवंशी श्रीमान् ऋचीक विख्यात तपस्वी थे और बड़ी भारी तपस्यामें संलग्न रहते थे। उन्होंने राजा गाधिसे उस कन्याको माँगा
tāṁ vavre bhārgavaḥ śrīmāṁś cyavanasya yathātmasambhavaḥ | ṛcīka iti vikhyāto vipule tapasi sthitaḥ ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—അന്നാളുകളിൽ ച്യവനന്റെ പുത്രനും ഭാർഗവവംശജനുമായ, ‘ഋചീകൻ’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനായ മഹാതപസ്വി വിപുലമായ തപസ്സിൽ സ്ഥിരനായിരുന്നു. ആ കന്യയെ വരിക്കുവാൻ അദ്ദേഹം രാജാവ് ഗാധിയോട് അപേക്ഷിച്ചു.
भीष्म उवाच
The verse highlights tapas (disciplined austerity) and personal merit as ethical foundations for social actions like seeking marriage. It implies that legitimacy and honor arise from character and spiritual discipline, not merely status or force.
Bhīṣma introduces the sage Ṛcīka—Cyavana’s son, famed for great austerities—and states that he requested a certain maiden (King Gādhi’s daughter) in marriage, setting up the ensuing story about their alliance and its consequences.