Shloka 17
तीर्थवंशोपदेशः
Tīrtha-vaṃśa Upadeśa: Instruction on the Fruits of Sacred Waters
अनुयोक्ता च यो विप्रो अनुयुक्तश्चन भारत । नाहतस्तावघपि श्राद्ध ब्रहद्मविक्रयिणौ हि तो
anuyoktā ca yo vipro ’nuyuktaś ca nara-bhārata | nāhatas tāv aghaṃ api śrāddhe brahma-vikrayiṇau hi tau ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ഭാരതവംശജാ! വേതനം വാങ്ങി പഠിപ്പിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനും, വേതനം നൽകി പഠിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനും—ഇരുവരും ബ്രഹ്മവിദ്യ (വേദവിദ്യ) വിൽക്കുന്നവരേ; അതിനാൽ അവർ കുറ്റമറ്റവരായാലും ശ്രാദ്ധത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ യോഗ്യരല്ല।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Sacred learning (brahma/veda) should not be treated as a commodity. When teaching or learning is conducted as a wage-transaction, it is likened to ‘selling the Veda,’ and such persons are deemed unsuitable for participation as invitees in śrāddha rites.
In Bhīṣma’s instruction on dharma and ritual conduct, he specifies categories of people who should not be included among those invited to a śrāddha. Here he excludes both the brāhmaṇa who teaches for wages and the one who learns by paying wages, calling them ‘brahma-vikrayin’ (traders in sacred knowledge).