Shloka 23
Gārhasthya-dharma: Vāsudeva–Pṛthivī-saṃvāda
Householder Duties and Daily Offerings
कुत्तों, चाण्डालों और पक्षियोंके लिये भूमिपर अन्न रख देना चाहिये। यह वैश्वदेव नामक कर्म है। इसका सायंकाल और प्रात:काल अनुष्ठान किया जाता है ।।
vayudeva uvāca | kuttebhyaś caṇḍālebhyaś ca pakṣibhyaś ca bhūmau annaṁ nidhātavyaṁ | etad vaiśvadeva-nāma karma | asya sāyaṁkālaṁ prātaḥkālaṁ cānuṣṭhānaṁ kriyate || etāṁs tu dharmān gārhasthyān yaḥ kuryād anasūyakaḥ | sa iha ṛṣivarān prāpya pretya loke mahīyate ||
വായു പറഞ്ഞു— നായകൾക്കും, ചാണ്ഡാലർക്കും, പക്ഷികൾക്കും ഭൂമിയിൽ അന്നം വെക്കണം. ഇതാണ് ‘വൈശ്വദേവ’ എന്ന കർമ്മം; സായാഹ്നത്തിലും പ്രഭാതത്തിലും ഇതു നിർവ്വഹിക്കണം. ദോഷാന്വേഷണവും അസൂയയും വിട്ട് ഈ ഗാർഹസ്ഥധർമ്മങ്ങൾ ആചരിക്കുന്നവന് ഈ ലോകത്തിൽ തന്നെ ശ്രേഷ്ഠ ഋഷിമാരുടെ അനുഗ്രഹം ലഭിക്കും; മരണാനന്തരം പുണ്യലോകങ്ങളിൽ അവൻ ആദരിക്കപ്പെടും.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
A householder should practice daily generosity and inclusivity—offering food even to beings and persons commonly neglected—through the Vaiśvadeva observance, and should do so without fault-finding (anasūyā). Such conduct yields blessings in this life and honor in meritorious realms after death.
Vāyudeva instructs on gṛhastha duties, defining a specific daily rite (Vaiśvadeva) and its timing (morning and evening), then states the spiritual and social fruits for one who performs these household dharmas with a non-censorious attitude.