Adhyaya 42

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे एकचत्वारिंशो ऽध्यायः सूत उवाच अन्यच्च तीर्थप्रवरं जप्येश्वरसमीपतः / नाम्ना पञ्चनदं पुण्यं सर्वपापप्रणाशनम्

ഇങ്ങനെ ശ്രീകൂർമപുരാണത്തിലെ ഷട്സാഹസ്ത്രീ സംഹിതയുടെ ഉത്തരവിഭാഗത്തിൽ നാല്പത്തൊന്നാം അധ്യായം സമാപിച്ചു. സൂതൻ പറഞ്ഞു—ജപ്യേശ്വരസമീപത്ത് ‘പഞ്ചനദ’ എന്ന പേരിലുള്ള മറ്റൊരു ശ്രേഷ്ഠ തീർത്ഥമുണ്ട്; അതി പുണ്യവും സർവ്വപാപനാശിനിയും ആകുന്നു.

Verse 2

त्रिरात्रोपोषितस्तत्र पूजयित्वा महेश्वरम् / सर्वपापविशुद्धात्मा रुद्रलोके महीयते

അവിടെ മൂന്നു രാത്രികൾ ഉപവസിച്ച് മഹേശ്വരനെ പൂജിച്ചാൽ, സർവ്വപാപങ്ങളിൽ നിന്നു അന്തഃകരണം ശുദ്ധനായവൻ രുദ്രലോകത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 3

अन्यच्च तीर्थप्रवरं शङ्करस्यामितौजसः / महाभैरवमित्युक्तं महापातकनाशनम्

കൂടാതെ, അമിതതേജസ്സുള്ള ശങ്കരനോടു ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റൊരു ശ്രേഷ്ഠ തീർത്ഥമുണ്ട്; അത് ‘മഹാഭൈരവം’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു; മഹാപാതകങ്ങളെയും നശിപ്പിക്കുന്നു.

Verse 4

तीर्थानां च परं तीर्थं वितस्ता परमा नदी / सर्वपापहरा पुण्या स्वयमेव गिरीन्द्रजा

തീർത്ഥങ്ങളിൽ വിതസ്താ പരമ തീർത്ഥം; നദികളിൽ അവൾ തന്നെയാണ് ശ്രേഷ്ഠ. അവൾ പുണ്യദായിനി, സർവ്വപാപഹാരിണി—ഗിരീന്ദ്രൻ (ഹിമാലയം) എന്ന പർവ്വതരാജന്റെ പുത്രിയായി സ്വയം പ്രത്യക്ഷയായവൾ.

Verse 5

तीर्थं पञ्चतपं नाम शंभोरमिततेजसः / यत्र देवादिदेवेन चक्रार्थं पूजितो भवः

അപരിമിത തേജസ്സുള്ള ശംഭുവിന്റെ ‘പഞ്ചതപ’ എന്ന തീർത്ഥമുണ്ട്; അവിടെ ദേവാദിദേവൻ വിഷ്ണു ചക്രപ്രാപ്തിക്കായി ഭവൻ (ശിവൻ)നെ പൂജിച്ചു।

Verse 6

पिण्डदानादिकं तत्र प्रेत्यानन्तफलप्रदम् / मृतस्तत्रापि नियमाद् ब्रह्मलोके महीयते

അവിടെ പിണ്ഡദാനം മുതലായ കർമ്മങ്ങൾ പരലോകത്തിൽ അനന്തഫലം നൽകുന്നു. നിയമപ്രകാരം അവിടെ മരിക്കുന്നവനും ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 7

कायावरोहणं नाम महादेवालयं शुभम् / यत्र माहेश्वरा धर्मा मुनिभिः संप्रवर्तिताः

‘കായാവരോഹണം’ എന്ന മഹാദേവന്റെ ശുഭാലയം ഉണ്ട്; അവിടെ മുനിമാർ മാഹേശ്വര ധർമ്മാചാരങ്ങളെ പ്രചരിപ്പിച്ച് സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 8

श्राद्धं दानं तपो होम उपवासस्तथाक्षयः / परित्यजति यः प्राणान् रुद्रलोकं स गच्छति

ശ്രാദ്ധം, ദാനം, തപസ്, ഹോമം, ഉപവാസം, അക്ഷയപുണ്യം എന്നിവയിൽ സ്ഥാപിതനായി പ്രാണൻ ഉപേക്ഷിക്കുന്നവൻ രുദ്രലോകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.

Verse 9

अन्यच्च तीर्थप्रवरं कन्यातीर्थमिति श्रुतम् / तत्र गत्वा त्यजेत् प्राणांल्लोकान् प्राप्नोति शाश्वतान्

കൂടാതെ ‘കന്യാതീർത്ഥം’ എന്ന പേരിൽ ശ്രേഷ്ഠമായ ഒരു തീർത്ഥം പ്രസിദ്ധമാണ്. അവിടെ ചെന്നു പ്രാണൻ ഉപേക്ഷിക്കുന്നവൻ ശാശ്വത ലോകങ്ങളെ പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 10

जामदग्न्यस्य तु शुभं रामस्याक्लिष्टकर्मणः / तत्र स्नात्वा तीर्थ वरे गोसहस्रफलं लभेत्

അക്ലിഷ്ടകർമ്മനായ ജാമദഗ്ന്യ രാമന്റെ ആ ശുഭ ശ്രേഷ്ഠ തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ സഹസ്ര ഗോദാനഫലത്തുല്യമായ പുണ്യം ലഭിക്കും.

Verse 11

महाकालमिति ख्यातं तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् / गत्वा प्राणान् परित्यज्य गाणपत्यमवाप्नुयात्

‘മഹാകാല’ എന്നു പ്രസിദ്ധവും ത്രൈലോക്യവിഖ്യാതവുമായ ആ തീർത്ഥത്തിൽ ചെന്നു പ്രാണത്യാഗം ചെയ്യുന്നവൻ ഗാണപത്യമായ ഗണപതിപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 12

गुह्याद् गुह्यतमं तीर्थं नकुलीश्वरमुत्तमम् / तत्र सन्निहितः श्रीमान् भगवान् नकुलीश्वरः

ഗുഹ്യത്തിലും അതിഗുഹ്യമായ ‘നകുലീശ്വര’ എന്ന ഉത്തമ തീർത്ഥം ഉണ്ട്; അവിടെ ശ്രീമാൻ ഭഗവാൻ നകുലീശ്വരൻ സാക്ഷാൽ സന്നിഹിതനായി വസിക്കുന്നു.

Verse 13

हिमवच्छिखरे रम्ये गङ्गाद्वारे सुशोभने / देव्या सह महादेवो नित्यं शिष्यैश्च संवृतः

ഹിമവാന്റെ രമ്യശിഖരത്തിൽ, ശോഭനമായ ഗംഗാദ്വാരത്തിൽ, ദേവിയോടുകൂടെ മഹാദേവൻ നിത്യം വസിക്കുകയും ശിഷ്യന്മാർ ചുറ്റിനിൽക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

Verse 14

तत्र स्नात्वा महादेवं पूजयित्वा वृषध्वजम् / सर्वपापैर्विमुच्येत मृतस्तज्ज्ञानमाप्नुयात्

അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് വൃഷധ്വജനായ മഹാദേവനെ പൂജിച്ചാൽ സർവപാപങ്ങളിൽ നിന്നും വിമുക്തനാകും; അവിടെ മരിച്ചാൽ അവനെക്കുറിച്ചുള്ള തത്ത്വജ്ഞാനം പ്രാപിക്കും.

Verse 15

अन्यच्च देवदेवस्य स्थानं पुण्यतमं शुभम् / भीमेश्वरमिति ख्यातं गत्वा मुञ्चति पातकम्

കൂടാതെ ദേവദേവനായ മഹേശ്വരന്റെ അത്യന്തം പുണ്യവും മംഗളവും ആയ ഒരു സ്ഥലം ഉണ്ട്. അത് ‘ഭീമേശ്വരം’ എന്നു പ്രസിദ്ധം; അവിടെ ചെന്നാൽ പാപം വിട്ടുമാറും.

Verse 16

तथान्यच्चण्डवेगायाः संभेदः पापनाशनः / तत्र स्नात्वा च पीत्वा च मुच्यते ब्रह्महत्यया

അതുപോലെ ചണ്ഡവേഗാ നദിയുടെ മറ്റൊരു സംഗമം പാപനാശകനാണ്. അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് ജലം പാനം ചെയ്താൽ ബ്രഹ്മഹത്യാ പാപത്തിൽ നിന്നുപോലും മോചനം ലഭിക്കും.

Verse 17

सर्वेषामपि चैतेषां तीर्थानां परमा पुरी / नाम्नावाराणसी दिव्या कोटिकोट्ययुताधिका

ഈ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലെയും പരമ ദിവ്യപുരി ‘വാരാണസി’ (കാശി) എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധമാണ്. അതിന്റെ പുണ്യഫലം കോടി-കോടികളെയും അതിക്രമിക്കുന്നു.

Verse 18

तस्याः पुरस्तान्माहात्म्यं भाषितं वो मया त्विह / नान्यत्र लभ्यते मुक्तिर्योगिनाप्येकजन्मना

ആ നഗരിയുടെ മഹാത്മ്യം ഞാൻ ഇവിടെ മുമ്പേ നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. മറ്റെവിടെയും ഒരേ ജന്മത്തിൽ—യോഗിക്കും പോലും—മോക്ഷം ലഭിക്കുകയില്ല.

Verse 19

एते प्राधान्यतः प्रोक्ता देशाः पापहरा नृणाम् / गत्वा संक्षालयेत् पापं जन्मान्तरशतैः कृतम्

ഈ ദേശങ്ങൾ പ്രാധാന്യത്തോടെ സംക്ഷിപ്തമായി മനുഷ്യരുടെ പാപഹരങ്ങളായി പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടവയാണ്. അവിടെ ചെന്നാൽ നൂറുകണക്കിന് ജന്മങ്ങളിൽ ചെയ്ത പാപവും കഴുകി നീക്കാം.

Verse 20

यः स्वधर्मान् परित्यज्य तीर्थसेवां करोति हि / न तस्य फलते तीर्थमहि लोके परत्र च

സ്വധർമ്മം ഉപേക്ഷിച്ച് തീർത്ഥസേവ ചെയ്യുന്നവന് ആ തീർത്ഥം ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും ഫലം തരുകയില്ല।

Verse 21

प्रायश्चित्ती च विधुरस्तथा पापचरो गृही / प्रकुर्यात् तीर्थसंसेवां ये चान्ये तादृशा जनाः

പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുന്നവൻ, വിധുരൻ, പാപാചാരത്തിൽ പതിച്ച ഗൃഹസ്ഥൻ—ഇവരും ഇത്തരക്കാരും ശുദ്ധിക്കായി ഭക്തിയോടെ തീർത്ഥസംസേവ നടത്തണം।

Verse 22

सहाग्निर्वा सपत्नीको गच्छेत् तीर्थानि यत्नतः / सर्वपापविनिर्मुक्तो यथोक्तां गतिमाप्नुयात्

പവിത്ര അഗ്നിയോടെയോ ഭാര്യയോടെയോ കൂടി പരിശ്രമത്തോടെ തീർത്ഥങ്ങളിലേക്കു പോകണം; സർവപാപങ്ങളിൽ നിന്നു വിമുക്തനായി ഉപദേശിച്ച മോക്ഷഗതി പ്രാപിക്കും।

Verse 23

ऋणानि त्रीण्यपाकृत्य कुर्याद् वा तीर्थसेवनम् / विधाय वृत्तिं पुत्राणां भार्यां तेषु निधाय च

മൂന്നു ഋണങ്ങൾ തീർത്തശേഷം തീർത്ഥസേവ നടത്തണം; പുത്രന്മാരുടെ ഉപജീവനം ക്രമപ്പെടുത്തി, ഭാര്യയെ അവരുടെ സംരക്ഷണത്തിൽ ഏൽപ്പിച്ച് (പുറപ്പെടണം)।

Verse 24

प्रायश्चित्तप्रसङ्गेन तीर्थमाहात्म्यमीरितम् / यः पठेच्छृणुयाद् वापि मुच्यते सर्वपातकैः

പ്രായശ്ചിത്തത്തിന്റെ പ്രസംഗത്തിൽ തീർത്ഥമാഹാത്മ്യം പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇത് പാരായണം ചെയ്യുന്നവനും കേൾക്കുന്നവനും സർവപാതകങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും।