Shloka 52
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
इति मायामोहितयोरुभयोरन्तरे तदा / तयोश्च स्वस्य माहात्म्यमहं ब्रह्मेति दर्शयन् / प्रादुरासीन्महाज्योतिस्तंभरूपो महेश्वरः
Transliteration
iti māyāmohitayorubhayorantare tadā / tayośca svasya māhātmyamahaṃ brahmeti darśayan / prādurāsīnmahājyotistaṃbharūpo maheśvaraḥ
Translation
ഇങ്ങനെ മായയാൽ മോഹിതരായ ആ ഇരുവരുടെയും ഇടയിൽ, തന്റെ മഹാത്മ്യം “ഞാനാണ് ബ്രഹ്മ” എന്നു കാണിച്ചുകൊണ്ട്, തൂണുരൂപനായ മഹേശ്വരൻ മഹാജ്യോതിയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
Word by Word
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात (quotative)
māyā-mohitayoḥof the two deluded by māyā
māyā-mohitayoḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeAdjective
Rootmāyā (प्रातिपदिक) + mohita (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; ‘मायया मोहितौ’ तृतीया-तत्पुरुष (instrumental determinative)
ubhayayoḥof both
ubhayayoḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootubhaya (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन
antarein between
antare:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootantara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
tadāthen
tadā:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय
tayoḥof the two
tayoḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी, द्विवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
svasyaof himself/one's own
svasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootsva (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी, एकवचन
māhātmyamgreatness
māhātmyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmāhātmya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
ahamI
aham:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
brahmāBrahmā
brahmā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात
darśayanshowing
darśayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formशतृ (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
prādurāsītappeared
prādurāsīt:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootās (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; ‘प्रादुर्’ उपसर्गपूर्वक (appeared)
mahā-jyotiḥa great light
mahā-jyotiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + jyotis (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय ‘महच्च तत् ज्योतिः’
stambha-rūpaḥhaving the form of a pillar
stambha-rūpaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootstambha (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘स्तम्भस्य रूपम्’ षष्ठी-तत्पुरुष; विशेषण
maheśvaraḥMaheśvara (Śiva)
maheśvaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmaheśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन