Shloka 47
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
आयामो ऽपि च तावान्वै तत्र त्रिमुकुटं स्मृतम् / मुकुटस्य तु विस्तारः क्रोशमानो घटोद्भव
Transliteration
āyāmo 'pi ca tāvānvai tatra trimukuṭaṃ smṛtam / mukuṭasya tu vistāraḥ krośamāno ghaṭodbhava
Translation
അതിന്റെ നീളവും അത്രതന്നെ; അവിടെ ‘ത്രിമുകുടം’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു. ഹേ ഘടോദ്ഭവാ! മുകുടത്തിന്റെ വ്യാപ്തി ഒരു ക്രോശം അളവെന്നു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
Word by Word
आयामःlength
आयामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआयाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (also)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
तावान्that much
तावान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतावत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन; परिमाणवाचक—“so much/that much”
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक-निपात (indeed)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb: there)
त्रि-मुकुटम्a triple-crown (structure)
त्रि-मुकुटम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या) + मुकुट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समासः—“three-crown(ed structure)/triple crown”
स्मृतम्is said/considered
स्मृतम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formकृदन्त; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; “is considered/said”
मुकुटस्यof the crown
मुकुटस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootमुकुट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी (6th), एकवचन
तुbut
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक-निपात (but/indeed)
विस्तारःbreadth/width
विस्तारः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविस्तार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन
क्रोश-मानःmeasuring one krośa
क्रोश-मानः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्रोश (प्रातिपदिक) + मान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (परिमाण)—“measuring a krośa”
घट-उद्भवO Ghaṭodbhava (Agastya)
घट-उद्भव:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootघट (प्रातिपदिक) + उद्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; तत्पुरुष-नाम; संबोधन—addressing the sage Agastya (“born from a pot”)