HomeBrahma PuranaAdhy. 234Shloka 63
Previous Verse
Next Verse

Shloka 63

Adhyaya 234The Threefold Suffering and the Path to Ultimate Dissolution

परया ह्य् अक्षरप्राप्तिर् ऋग्वेदादिमयापरा यत् तद् अव्यक्तम् अजरम् अचिन्त्यम् अजम् अव्ययम् //

ഇവിടെ മൂലശ്ലോകം നൽകിയിട്ടില്ല; ‘63’ എന്ന സംഖ്യ മാത്രം കാണുന്നു. ദയവായി സംസ്കൃത പാഠം നൽകുക; അപ്പോൾ മാത്രമേ ശരിയായ വിവർത്തനം സാധ്യമാകൂ.

parayāby the higher (knowledge)
parayā:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootpara (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन); used substantively: ‘by the higher (knowledge)’
hiindeed/for
hi:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
FormAvyaya; causal/emphatic particle (हेतौ/निश्चये निपात)
akṣara-prāptiḥattainment of the Imperishable
akṣara-prāptiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootakṣara (प्रातिपदिक) + prāpti (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa (तत्पुरुष) ‘akṣarasya prāptiḥ’; Feminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
ṛg-veda-ādi-mayāby that consisting of the Ṛgveda etc.
ṛg-veda-ādi-mayā:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootṛg (प्रातिपदिक) + veda (प्रातिपदिक) + ādi (अव्यय/प्रातिपदिक) + maya (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa (तत्पुरुष) ‘ṛgvedādi-mayā’ = ‘consisting of Ṛgveda etc.’; Feminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन); qualifies aparā (vidyā)
aparāthe lower (knowledge)
aparā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootapara (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); ‘the lower (knowledge)’
yatwhich
yat:
Visheshya (विशेष्य)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (1st/2nd), Singular (एकवचन); relative pronoun
tatthat
tat:
Visheshya (विशेष्य)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (1st/2nd), Singular (एकवचन); correlative pronoun
avyaktamunmanifest
avyaktam:
Vidheyavisheshana (विधेयविशेषण)
TypeAdjective
Roota-vyakta (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (1st/2nd), Singular (एकवचन); predicate adjective to tat
ajaramageless
ajaram:
Vidheyavisheshana (विधेयविशेषण)
TypeAdjective
Roota-jara (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (1st/2nd), Singular (एकवचन)
acintyaminconceivable
acintyam:
Vidheyavisheshana (विधेयविशेषण)
TypeAdjective
Roota-cintya (प्रातिपदिक; from √cint चिन्त्)
FormGerundive/ya-participle (ण्यत्/यत् sense), Neuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative, Singular; ‘not to be thought of’
ajamunborn
ajam:
Vidheyavisheshana (विधेयविशेषण)
TypeAdjective
Roota-ja (प्रातिपदिक; from √jan जन्)
FormKridanta adjective (नञ् + क्त/प्रातिपदिक usage), Neuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative, Singular; ‘unborn’
avyayamimperishable/unchanging
avyayam:
Vidheyavisheshana (विधेयविशेषण)
TypeAdjective
Roota-vyaya (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (1st/2nd), Singular (एकवचन)
Doctrinal exposition; speaker not named in excerpt