HomeBrahma PuranaAdhy. 139Shloka 17
Previous Verse
Next Verse

Brahma Purana — Khaḍga Tīrtha: The Knowledge-Sword that Cuts Anger, Craving, and Doubt, Shloka 17

छित्त्वैनं संशयं जन्तुः परमेप्सितम् आप्नुयात् पिशाचीव विशत्य् आशा निर्दहत्य् अखिलं सुखम् पूर्णाहन्तासिना छित्त्वा जीवन् मुक्तिम् अवाप्नुयात् //

പതിനേഴാം ശ്ലോകം—ഇവിടെ മൂല സംസ്കൃത പാഠം നൽകിയിട്ടില്ല; അതിനാൽ യഥാർത്ഥ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।

chittvāhaving cut
chittvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootchid (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), धातु: छिद्
enamthis (it)
enam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंस, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
saṃśayamdoubt
saṃśayam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsaṃśaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
jantuḥa being
jantuḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjantu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
parama-ipsitamthe highest desired (goal)
parama-ipsitam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootparama (प्रातिपदिक) + ipsita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘supremely desired’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
āpnuyātmay attain
āpnuyāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootāp (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: आप्
piśācī-ivalike a piśācī (demoness)
piśācī-iva:
Upamāna (उपमान/तुलना)
TypeIndeclinable
Rootpiśācī (प्रातिपदिक) + iva (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय ‘इव’ सहित तुलनार्थ प्रयोग (simile marker)
viśatienters/possesses
viśati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootviś (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: विश्
āśādesire/hope
āśā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootāśā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
nirdahatiburns up
nirdahati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootnir-dah (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: दह्, उपसर्ग: निर्
akhilamall/entire
akhilam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootakhila (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (sukham)
sukhamhappiness
sukham:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsukha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
pūrṇa-ahantā-asināwith the sword of full egoity
pūrṇa-ahantā-asinā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootpūrṇa (प्रातिपदिक) + ahantā (प्रातिपदिक) + asi (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (‘sword of complete egoity’), पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
chittvāhaving cut
chittvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootchid (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), धातु: छिद्
jīvanwhile living
jīvan:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootjīvat (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (Present participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (implicit subject)
muktimliberation
muktim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmukti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
avāpnuyātmay attain
avāpnuyāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootava-āp (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: आप्, उपसर्ग: अव
Continuing instruction in Brahmā’s teaching context (Brahmā explicitly speaks in v.18)