Brahma Purana — Cakṣus-tīrtha at Yogeśvara: Dharma Tested, Sight Restored, Shloka 1
Devanagari script
ब्रह्मोवाच चक्षुस्तीर्थम् इति ख्यातं रूपसौभाग्यदायकम् यत्र योगेश्वरो देवो गौतम्या दक्षिणे तटे //
Translation
ഇവിടെ അധ്യായം 170-ലെ ശ്ലോകം 1 സൂചിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു; എന്നാൽ മൂലപാഠം നൽകിയിട്ടില്ല, അതിനാൽ വിവർത്തനം സാധ്യമല്ല।
Word by Word
brahmāBrahmā
brahmā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
cakṣuḥ-tīrthamthe ‘Eye’ sacred ford
cakṣuḥ-tīrtham:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootcakṣus (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (cakṣuṣaḥ tīrtham)
itithus / called
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formइति-शब्दः; उद्धरण/समाप्तिसूचक अव्यय (quotative particle)
khyātamknown (as)
khyātam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkhyā (धातु) → khyāta (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोगः (known/called)
rūpa-saubhāgya-dāyakambestowing beauty and good fortune
rūpa-saubhāgya-dāyakam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootrūpa (प्रातिपदिक) + saubhāgya (प्रातिपदिक) + dāyaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष/षष्ठी-तत्पुरुषार्थः (rūpasya saubhāgyasya dāyakam)
yatrawhere
yatra:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyatra (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (relative adverb: where)
yogeśvaraḥthe Lord of Yoga
yogeśvaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyogeśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
devaḥthe god (deity)
devaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; योगेश्वरस्य विशेषण/अप्पोजिशन
gautamyāḥof the Gautamī (river)
gautamyāḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootgautamī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
dakṣiṇeon the southern
dakṣiṇe:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootdakṣiṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; taṭe इत्यस्य विशेषण
taṭebank
taṭe:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Roottaṭa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
Speaker
Brahmā narrates (to the listening sages; the immediate addressee is not specified in this excerpt).
Read Brahma Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.