Shloka 2
Citraketu Offends Śiva, Is Cursed by Pārvatī, and Is Glorified as a Vaiṣṇava
स लक्षं वर्षलक्षाणामव्याहतबलेन्द्रिय: । स्तूयमानो महायोगी मुनिभि: सिद्धचारणै: ॥ २ ॥ कुलाचलेन्द्रद्रोणीषु नानासङ्कल्पसिद्धिषु । रेमे विद्याधरस्त्रीभिर्गापयन् हरिमीश्वरम् ॥ ३ ॥
sa lakṣaṁ varṣa-lakṣāṇām avyāhata-balendriyaḥ stūyamāno mahā-yogī munibhiḥ siddha-cāraṇaiḥ
മഹായോഗിയായ ചിത്രകേതു ലക്ഷലക്ഷം വർഷങ്ങളോളം, ദേഹബലവും ഇന്ദ്രിയങ്ങളും ക്ഷയിക്കാതെ, മുനിമാരും സിദ്ധ-ചാരണന്മാരും പുകഴ്ത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കെ സഞ്ചരിച്ചു. നാനാവിധ സംकल्पസിദ്ധികൾ സിദ്ധിക്കുന്ന സുമേരുവിന്റെ താഴ്വരകളിൽ, വിദ്യാധരലോകത്തിലെ സ്ത്രീകളോടൊപ്പം ഹരി-ഈശ്വരന്റെ മഹിമ പാടി ആനന്ദിച്ചു വിഹരിച്ചു।
It is to be understood that Mahārāja Citraketu, although surrounded by beautiful women from Vidyādhara-loka, did not forget to glorify the Lord by chanting the holy name of the Lord. It has been proved in many places that one who is not contaminated by any material condition, who is a pure devotee engaged in chanting the glories of the Lord, should be understood to be perfect.
FAQs
This verse describes a mahā-yogī whose strength and senses remain unimpaired for immense spans of time, indicating extraordinary yogic mastery acknowledged even by celestial beings like Siddhas and Cāraṇas.
Śukadeva Gosvāmī is narrating these events to King Parīkṣit as part of the Canto 6 account.
It highlights disciplined spiritual practice and steadiness; for a devotee, it encourages consistent sādhana and inner strength rather than fascination with longevity or fame.