Adhyaya 161: The Efficacy of the Sacred Forests: The Merit of Pilgrimage to Mathurā’s Twelve Groves
Devavanaprabhāvaḥ (Mathurā-dvādaśa-vana-yātrā-māhātmya)
Ancient-Geography (Tīrtha-Māhātmya) and Ethical-Discourse (Karmic Consequence)
ໃນບົດສົນທະນາແນວສອນທຳ ພຣະປຣິຖະວີ (ທະຣະນີ) ຖາມພຣະວະຣາຫະເຖິງຊະຕາກຳຂອງຜູ້ທີ່ເບື້ອງຫຼັງຈາກທຳມະ ແລະຂາດຄວາມຮູ້ອັນຖືກຕ້ອງ ວ່າຫຼັງຈາກຮັບຜົນກຳອັນເຈັບປວດແລ້ວ ຍັງເຫຼືອເສັ້ນທາງໃດ. ພຣະວະຣາຫະຕອບວ່າ ການແກ້ໄຂດ້ານຈິດທຳຢູ່ໃນພູມສາດອັນສັກສິດ: ມະຖຸຣາເປັນຜູ້ທຳລາຍບາບ ແລະບັນເທົາທຸກນະຣົກ ແມ້ແກ່ຜູ້ບົກພ່ອງດ້ານຈິດທຳກໍຕາມ. ການຢູ່ອາໄສໃນມະຖຸຣາ ການຮັບໃຊ້ຕີຣຖະ ຫຼືພຽງແຕ່ເຫັນແລະເດີນວຽນປະທັກສິນປ່າອັນສັກສິດ ກໍໄດ້ບຸນຄຸ້ມຄອງ. ຕໍ່ມາບົດນີ້ໄດ້ລຽງຊື່ປ່າ (ວະນະ) ທັງສິບສອງແຫ່ງຂອງມະຖຸຣາຕາມລຳດັບ ແລະກ່າວວ່າການຈາລິກຢ່າງມີວິໄນຜ່ານປ່າເຫຼົ່ານີ້ນຳໄປສູ່ສະຫວັນ ເຮັດໃຫ້ພູມທັດແຜ່ນດິນເປັນເຄື່ອງມືແຫ່ງການປ່ຽນແປງຈິດທຳ ແລະນິເວດສາດທາງສາສະໜາທີ່ຍຶດໂລກເປັນສູນກາງ.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 161
Verse 1
अथ देववनप्रभावः ॥ धरण्युवाच ॥ ये धर्मविमुखा मूढाः सर्वज्ञानविवर्जिताः ॥ का गतिः कृष्ण तेषां हि विहिता नरके सुरैः
ບັດນີ້ (ເລື່ອງ) ອານຸພາບແຫ່ງ ເທວະວະນະ. ພຣະທຣະນີກ່າວວ່າ: “ຜູ້ໃດຫັນໜີຈາກທັມມະ ໂງ່ເຂົາ ແລະຂາດຄວາມຮູ້ທັງປວງ—ໂອ ພຣະກຣິດສະນະ ເທວະທັງຫຼາຍໄດ້ກຳນົດຄະຕິໃນນະຣົກໃຫ້ເຂົາເຈົ້າແນວໃດ?”
Verse 2
अभुक्त्वा नारकं दुःखं सुकृतैः पुण्यदैर्नृणाम् ॥ प्रयान्ति कर्मणा येन तमुपायं ब्रवीहि मे
“ໂດຍບໍ່ຕ້ອງປະສົບທຸກຂ໌ໃນນະຣົກ ດ້ວຍອານຸພົນແຫ່ງກຸສົນກຳຂອງມະນຸດທີ່ໃຫ້ຜົນບຸນ—ເຂົາເຈົ້າກ້າວພົ້ນໄປໄດ້ດ້ວຍກຳໃດ? ຂໍໃຫ້ພຣະອົງບອກອຸບາຍນັ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.”
Verse 3
श्रीवराह उवाच ॥ सर्वधर्मविहीनानां पुरुषाणां दुरात्मनाम् ॥ नरकार्त्तिहरादेवी मथुरा पापघातिनी ॥
ພຣະສີວຣາຫະຕັດວ່າ: ສໍາລັບບຸລຸດຜູ້ຂາດທຳມະທັງປວງ ແລະມີໃຈຊົ່ວ, ເທວີມະຖຸຣາຂັບໄລ່ທຸກຂ໌ແຫ່ງນະລົກ ແລະທໍາລາຍບາບ.
Verse 4
मथुरावासिनो ये च तीर्थानां चोपसेवकाः ॥ वनानां दर्शको वाथ मथुराक्रमकोऽपि वा ॥
ຜູ້ທີ່ອາໄສຢູ່ໃນມະຖຸຣາ ແລະຜູ້ທີ່ເຂົ້າໄປຮັບໃຊ້ທິຣຖະອັນສັກສິດ; ອີກທັງຜູ້ທີ່ພຽງແຕ່ເຫັນປ່າໄມ້ ຫຼືແມ່ນແຕ່ຜູ້ທີ່ກ້າວເທົ້າເຂົ້າມະຖຸຣາ—
Verse 5
एषां मध्ये कृतं यैश्च एकं च शतमोजसा ॥ न ते नरकभोक्तारः स्वर्गभाजो भवन्ति ते ॥
ໃນບັນດາຜູ້ເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ໃດປະຕິບັດການບໍລິບູຊານີ້ດ້ວຍຄວາມພາກພຽນ—ຄັ້ງດຽວຫຼືຮ້ອຍຄັ້ງ—ຍ່ອມບໍ່ເປັນຜູ້ເສວຍນະລົກ; ແຕ່ເປັນຜູ້ມີສ່ວນໃນສະຫວັນ.
Verse 6
आदौ मधुवनं नाम द्वितीयं तालमेव च ॥ वनं कुन्दवनं चैव तृतीयं वनमुत्तमम् ॥
ອັນດັບທໍາອິດແມ່ນປ່າຊື່ ‘ມະທຸວະນ’; ອັນດັບທີສອງແມ່ນ ‘ຕາລະວະນ’. ອັນດັບທີສາມແມ່ນປ່າອັນປະເສີດຊື່ ‘ກຸນທະວະນ’.
Verse 7
चतुर्थं काम्यकवनं वनानां वनमुत्तमम् ॥ पञ्चमं वै बहुवनं षष्ठं भद्रवनं स्मृतम् ॥
ອັນດັບທີສີ່ແມ່ນ ‘ກາມຍະກະວະນ’ ເປັນປ່າອັນຍອດເຢັ້ຍໃນບັນດາປ່າ; ອັນດັບທີຫ້າແມ່ນ ‘ພະຫຸວະນ’; ອັນດັບທີຫົກຖືກຈື່ຈໍາວ່າ ‘ພັດທະຣະວະນ’.
Verse 8
सप्तमं तु वनं भूमे खादिरं लोकविश्रुतम् ॥ महावनं चाष्टमं तु सदैव च मम प्रियम् ॥
ໂອ ແມ່ທຣະນີ! ປ່າລຳດັບທີ 7 ແມ່ນ “ຄາດິຣະ” ອັນໂດ່ງດັງໃນໂລກ. ປ່າລຳດັບທີ 8 ແມ່ນ “ມະຫາວະນະ” ອັນເປັນທີ່ຮັກຂອງເຮົາສະເໝີ.
Verse 9
लोहर्गलवनं नाम नवमं पातकापहम् ॥ वनं बिल्ववनं नाम दशमं देवपूजितम् ॥
ປ່າລຳດັບທີ 9 ຊື່ “ໂລຫະຣຄະລະວະນະ” ເປັນຜູ້ກຳຈັດບາບກຳ. ປ່າລຳດັບທີ 10 ຊື່ “ບິລວະວະນະ” ອັນໄດ້ຮັບການນະມັດສະການໃນພິທີບູຊາເທວະ.
Verse 10
यथाक्रमेण ये यात्रां वनानां च जितेन्द्रियाः ॥ करिष्यन्ति वरारोहे इन्द्रलोकं व्रजन्ति ते ॥
ໂອ ນາງຜູ້ມີສະໂພກງາມ! ຜູ້ໃດສຳລວມອິນທຣີ ແລະເຮັດການຈາຣິກໄປຫາປ່າທັງຫຼາຍຕາມລຳດັບ ຜູ້ນັ້ນຈະໄປສູ່ໂລກຂອງພຣະອິນທຣ໌.
Verse 11
एकादशं तु भाण्डीरं द्वादशं वृन्दका वनम् ॥ एतानि ये प्रपश्यन्ति न ते नरकभोगिनः ॥
ລຳດັບທີ 11 ແມ່ນ “ພານຑີຣະ” ແລະລຳດັບທີ 12 ແມ່ນປ່າ “ວຶນທະກາ”. ຜູ້ໃດໄດ້ເຫັນສະຖານທີ່ເຫຼົ່ານີ້ ຜູ້ນັ້ນບໍ່ເປັນຜູ້ເສວຍທຸກໃນນະຣົກ.
Frequently Asked Questions
The chapter frames ethical recovery for dharma-averse individuals through a combination of karmic logic and place-based practice: association with Mathurā—residing there, serving its tīrthas, or undertaking disciplined viewing/circumambulation of its forests—is presented as a remedial pathway that mitigates naraka-related suffering and redirects karmic outcomes toward svarga.
No explicit chronological markers (tithi, nakṣatra, māsa, ṛtu) are stated in the provided verses. The instructions emphasize actions (vāsa, tīrtha-upasevā, darśana, kramaṇa, yātrā) and personal discipline (jitendriyatā) rather than calendrical timing.
Through Pṛthivī’s role as interlocutor and the focus on vanas, the text implicitly treats terrestrial spaces as ethically operative environments: forests and tīrthas are not passive backdrops but structured landscapes that cultivate restraint and moral reform. This supports an ecological reading in which stewardship and reverent engagement with Earth’s sacred groves are linked to social-ethical rehabilitation.
Within the provided passage, no dynastic lineages, royal genealogies, or named sages are referenced. The narrative is limited to the Varāha–Pṛthivī dialogue and a catalog of Mathurā’s named forests as the principal cultural-geographical referents.