Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 209

Devanagari script

इति श्रीस्कान्दे महा पुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मार्कण्डेयेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम नवोत्तरद्विशततमोऽध्यायः

Transliteration

iti śrīskānde mahā purāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṃḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmye mārkaṇḍeyeśvaramāhātmyavarṇanaṃnāma navottaradviśatatamo'dhyāyaḥ

Translation

ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສຣີສະກັນດະ ມະຫາປຸຣານະ» ໃນສັງຫິຕາ 81,000 ຄຳກະວີ, ໃນພຣະພາສະຂັນດະ ຕອນທີ 7, ແລະໃນພາກທຳອິດ «ພຣະພາສະກະເສດຣະມາຫາຕະມະຍະ», ບົດທີ່ເອີ້ນວ່າ «ການພັນລະນາພຣະມະຫິມາຂອງ ມາຣະກັນເດຍເອສະວະຣະ» ຄື ບົດທີ 209 ຈຶ່ງສິ້ນສຸດລົງ.

Word by Word

• इति: thus
• इति: Vākyasamāpti (Discourse marker/वाक्यसमाप्ति)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उक्तिसमाप्त्यर्थक-अव्यय (quotative/end marker: thus)

• श्रीस्कान्दे: in the venerable Skanda (Purāṇa)
• श्रीस्कान्दे: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: श्री + स्कान्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (श्रीमान् स्कान्दः)

• महा: great
• महा: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; अत्र 'पुराण' विशेषणरूपेण अव्ययवत् पूर्वपद (great)

• पुराणे: in the Purāṇa
• पुराणे: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (Neuter, Locative, Singular)

• एकाशीतिसाहस्र्याम्: (in) the eighty-one-thousand (collection)
• एकाशीतिसाहस्र्याम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एकाशीति + साहस्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; संख्या-तत्पुरुष (एकाशीतिः सहस्राणि यस्याः = of eighty-one thousand)

• संहितायाम्: in the Saṃhitā
• संहितायाम्: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: संहिता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (Feminine, Locative, Singular)

• सप्तमे: in the seventh
• सप्तमे: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सप्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषण (Locative singular: in the seventh)

• प्रभासखंडे: in the Prabhāsa section
• प्रभासखंडे: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + खण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (प्रभासस्य खण्डः)

• प्रथमे: in the first
• प्रथमे: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषण (in the first)

• प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये: in the ‘Glory of the Prabhāsa sacred field’
• प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + क्षेत्र + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (प्रभासस्य क्षेत्रस्य माहात्म्यम्)

• मार्कण्डेयेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्: the narration of the glory of Mārkaṇḍeyeśvara
• मार्कण्डेयेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्: Karta (Title/Subject heading)
• Type: Noun
• Root: मार्कण्डेय + ईश्वर + माहात्म्य + वर्णन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (मार्कण्डेयेश्वरस्य माहात्म्यस्य वर्णनम्)

• नाम: named
• नाम: Saṃjñā (Naming marker/संज्ञा)
• Type: Indeclinable
• Root: नाम (अव्यय)
• Form: नाम-शब्दः अव्ययवत् (indeclinable used to denote ‘named/called’)

• नवोत्तरद्विशततमः: two-hundred-and-ninth
• नवोत्तरद्विशततमः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: नव + उत्तर + द्विशत + तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; संख्या-तत्पुरुष (द्विशततमः नवोत्तरः = 209th)

• अध्यायः: chapter
• अध्यायः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अध्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Masculine, Nominative, Singular)

Speaker

Colophon / redactional closure (not a narrative speaker)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Mārkaṇḍeyeśvara (as chapter topic within Prabhāsa)

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: A manuscript colophon scene: palm-leaf or paper folios, scribal colophon lines, and a small emblematic shrine silhouette of Mārkaṇḍeyeśvara/Prabhāsa, signaling the end of a chapter.

Characters & Entities

• Skanda Purāṇa
• Prabhāsa Kṣetra
• Mārkaṇḍeyeśvara

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

As a colophon, it primarily serves textual authentication and organization rather than conveying a new doctrinal teaching.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, specifically the Mārkaṇḍeyeśvara focus of Adhyāya 209.

What ritualistic prescription is mentioned?

None—this is a chapter-ending colophon.