Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7
Devanagari script
अनंतः संस्थितस्तत्र विष्णुश्च तदनंतरम् । ज्ञात्वा विमुक्तिदं तीर्थं दुर्वासा मुनिपुंगवः
Transliteration
anaṃtaḥ saṃsthitastatra viṣṇuśca tadanaṃtaram | jñātvā vimuktidaṃ tīrthaṃ durvāsā munipuṃgavaḥ
Translation
ທີ່ນັ້ນ ອະນັນຕະໄດ້ຕັ້ງຢູ່ ແລະທັນທີຕໍ່ມາ ພຣະວິສະນຸກໍຕັ້ງຢູ່ເຊັ່ນກັນ. ເມື່ອຮູ້ວ່າຕີຣຖະນີ້ໃຫ້ຄວາມຫຼຸດພົ້ນ, ທ່ານດຸຣວາສາ ມຸນິຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ຈຶ່ງພຳນັກຢູ່ທີ່ນັ້ນ.
Word by Word
अनन्तःAnanta (Śeṣa)
अनन्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअनन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
संस्थितःstood / remained
संस्थितः:
Kriya (Predicative/क्रिया-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसम् + स्था (धातु)
Formकृदन्त-क्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक
विष्णुःViṣṇu
विष्णुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
तत्-अनन्तरम्immediately thereafter
तत्-अनन्तरम्:
Sambandha (Sequence/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम) + अनन्तर (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः (adverbial: immediately after that)
ज्ञात्वाhaving known
ज्ञात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootज्ञा (धातु)
Formकृदन्त-क्त्वान्त (absolutive/gerund)
विमुक्ति-दम्granting liberation
विमुक्ति-दम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविमुक्ति (प्रातिपदिक) + द (कृदन्त; दा धातु)
Formकृदन्त-णिनि/क्विप्-समर्थ ‘द’ (giver); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—विमुक्तिं ददाति इति (उपपद-तत्पुरुष)
तीर्थम्sacred ford/place of pilgrimage
तीर्थम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
दुर्वासाःDurvāsā
दुर्वासाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुर्वासस्/दुर्वासा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
मुनिपुङ्गवःthe foremost of sages
मुनिपुङ्गवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि + पुङ्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—मुनीनां पुङ्गवः (षष्ठी-तत्पुरुष)
Speaker
Narrator (contextual Purāṇic narrator; likely Sūta/Skanda in the Dvārakā-māhātmya flow)
Characters & Entities
A
Ananta (Śeṣa)V
ViṣṇuD
DurvāsāT
TīrthaFAQs
A sacred place becomes a gateway to liberation when it is recognized as Viṣṇu’s own abode and approached with reverence.
A liberation-bestowing tīrtha in the Dvārakā region, associated with Ananta and Viṣṇu.
No specific rite is prescribed here; the emphasis is on the tīrtha’s mokṣa-bestowing power and the sage’s residence.