Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 32

Devanagari script

चक्रतीर्थे च कः स्नानं कारयिष्यति मामिह । को वा दैत्यगणानेताञ्छक्तो जेतुं महामृधे । तं विना पुण्डरीकाक्षं भक्तानामभयप्रदम्

Transliteration

cakratīrthe ca kaḥ snānaṃ kārayiṣyati māmiha | ko vā daityagaṇānetāñchakto jetuṃ mahāmṛdhe | taṃ vinā puṇḍarīkākṣaṃ bhaktānāmabhayapradam

Translation

«ແລ້ວທີ່ຈັກຣະຕີຣຖະ (Cakratīrtha) ໃຜຈະຊ່ວຍໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າອາບນ້ໍາຢູ່ນີ້? ຫຼືໃຜຈະມີກໍາລັງຊະນະຝູງໄດຕະຍະເຫຼົ່ານີ້ໃນສົງຄາມໃຫຍ່—ໂດຍບໍ່ມີພຸນຑະຣີກາກສະ (Puṇḍarīkākṣa) ພຣະອົງຜູ້ມີດວງຕາດັ່ງດອກບົວ ຜູ້ປະທານຄວາມບໍ່ຢ້ານໃຫ້ແກ່ຜູ້ພັກຕິ?»

Word by Word

• cakra-tīrthe: at Cakra-tīrtha
• cakra-tīrthe: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: cakra (चक्र प्रातिपदिक) + tīrtha (तीर्थ प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्; स्थानवाचक

• ca: and
• ca: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्ययम्

• kaḥ: who
• kaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kim (किम् सर्वनाम)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; प्रश्नवाचक

• snānam: bathing
• snānam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: snāna (स्नान प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• kārayiṣyati: will cause (someone) to perform
• kārayiṣyati: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: kṛ (कृ धातु) [णिच् causative: कारय]
• Form: णिच्-प्रत्ययान्त (Causative) धातुरूपम्; लृट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• mām: me
• mām: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: asmad (अस्मद् सर्वनाम)
• Form: द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• iha: here
• iha: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: iha (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्ययम् (here)

• kaḥ: who
• kaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kim (किम् सर्वनाम)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; प्रश्नवाचक

• vā: or
• vā: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: vā (अव्यय)
• Form: विकल्प/समुच्चयार्थक-अव्ययम् (or/indeed)

• daitya-gaṇān: the groups of Daityas
• daitya-gaṇān: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: daitya (दैत्य प्रातिपदिक) + gaṇa (गण प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्

• etān: these
• etān: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: etad (एतद् सर्वनाम)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; सर्वनाम

• śaktaḥ: able
• śaktaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: śakta (शक् धातु, क्त-प्रत्यय; कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्

• jetum: to conquer
• jetum: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Verb
• Root: ji (जि धातु)
• Form: तुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्तम् (infinitive)

• mahā-mṛdhe: in the great battle
• mahā-mṛdhe: Adhikarana (Location/Context/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: mahā (महा प्रातिपदिक) + mṛdha (मृध्/मृध प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; (महती मृध्)

• tam: him
• tam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• vinā: without
• vinā: Apadana (Separation/अपादान)
• Type: Indeclinable
• Root: vinā (अव्यय)
• Form: वियोगार्थक-अव्ययम् (preposition-like: without)

• puṇḍarīka-akṣam: the lotus-eyed one (Viṣṇu)
• puṇḍarīka-akṣam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: puṇḍarīka (पुण्डरीक प्रातिपदिक) + akṣa (अक्ष प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुव्रीहिः (पुण्डरीकाक्षः = whose eyes are like lotuses)

• bhaktānām: of devotees
• bhaktānām: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: bhakta (भक्त प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्

• abhaya-pradam: granting fearlessness
• abhaya-pradam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: abhaya (अभय प्रातिपदिक) + prada (प्रद प्रातिपदिक; √दा)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (giver of fearlessness)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating the sage’s prayerful reflection (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Cakratīrtha

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: A devotee-sage gestures toward a sacred bathing ghat labeled Cakratīrtha, while ominous daitya forces loom in the distance; above, an implied lotus-eyed Viṣṇu with chakra radiates protection.

Characters & Entities

• Cakratīrtha
• Puṇḍarīkākṣa (Viṣṇu)
• Daitya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Fearlessness (abhaya) arises from surrender to Viṣṇu; sacred bathing becomes meaningful when joined with devotion and refuge.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Cakratīrtha—presented as a Viṣṇu-linked tīrtha within the Dvārakā sacred geography.

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna (ritual bathing) at Cakratīrtha is explicitly referenced.