Adhyaya 223
ອັດທະຍາຍນີ້ເປັນການອະທິບາຍດ້ານຈັນຍາບັນ-ພິທີກຳຢ່າງລະອຽດກ່ຽວກັບການປະກອບ Śrāddha (ສຣາດທະ) ໂດຍເນັ້ນວ່າໃຜຄວນເປັນຜູ້ປະກອບ ຫຼືຜູ້ຮັບພິທີ ແລະເງື່ອນໄຂໃດທີ່ເຮັດໃຫ້ພິທີເສຍຜົນ. Bhartṛyajña ກ່າວວ່າ Śrāddha ຄວນເຮັດກັບພຣາຫມັນທີ່ເໝາະສົມຕໍ່ Śrāddha ແລະກຳນົດເວລາ/ຮູບແບບທີ່ຖືກຕ້ອງ (ເຊັ່ນ pārvana ໃນວັນ darśa) ພ້ອມເຕືອນບໍ່ໃຫ້ກັບຄືນລຳດັບຢ່າງຜິດ. ຕໍ່ມາລາວຍືນຢັນວ່າ ຖ້າ Śrāddha ຖືກປະກອບໂດຍຜູ້ທີ່ມີກຳເນີດບໍ່ຊອບທຳ (ເຊັ່ນ jāra-jāta) ພິທີນັ້ນຈະໄຮ້ຜົນ. Ānarta ສະແດງຄວາມກັງວົນ ໂດຍອ້າງ Manu ທີ່ລຽນລຳດັບ “ລູກ” 12 ປະເພດ ທີ່ອາດເຮັດໜ້າທີ່ເປັນລູກໃຫ້ຜູ້ບໍ່ມີລູກ. Bhartṛyajña ອະທິບາຍວ່າ ກົດເກນຂຶ້ນກັບຍຸກ: ໃນຍຸກກ່ອນໆບາງປະເພດຖືກຍອມຮັບ ແຕ່ໃນ Kali-yuga ບໍ່ຖືວ່າຊຳລະບາບໄດ້ເນື່ອງຈາກຄວາມເສື່ອມຂອງສັງຄົມ ແລະສິນທຳ ຈຶ່ງຕ້ອງເຂັ້ມງວດກວ່າເກົ່າ. ອັດທະຍາຍນີ້ຍັງກ່າວເຖິງຜົນຮ້າຍຂອງການປົນວັນນະ (varṇa-mixture) ແລະການສົມສູ່ທີ່ຖືກຫ້າມ ພ້ອມລະບຸລູກຫຼານທີ່ບໍ່ອະນຸຍາດ. ທ້າຍສຸດ ມັນແຍກ “ລູກດີ” ຜູ້ປົກປ້ອງຈາກນະລົກ Puṃnāma ອອກຈາກປະເພດທີ່ນຳໄປສູ່ຄວາມຕົກຕ່ຳ ແລະຢືນຢັນວ່າ Śrāddha ທີ່ກ່ຽວກັບ jāra-jāta ເປັນພິທີໄຮ້ຜົນ.
Shlokas
Verse 1
भर्तृयज्ञ उवाच । श्राद्धार्हैर्ब्राह्मणैः कार्यं श्राद्धं दर्शे तु पार्वणम् । विपरीतं न कर्तव्यं श्राद्धमेकं कथंचन
ພະຣະຕຣິຍະຍັດຍະ ກ່າວວ່າ: ສຣາດທະຄວນປະກອບດ້ວຍພຣາຫມັນຜູ້ເໝາະສົມເປັນຜູ້ຮັບ. ໃນວັນດວງຈັນດັບ (ອະມາວາສະຍາ) ພຶງເຮັດສຣາດທະປາຣະວະນະ. ບໍ່ຄວນເຮັດສຣາດທະແມ່ນແຕ່ອັນດຽວ ໃນທາງທີ່ຜິດ ໃນກໍລະນີໃດໆ.
Verse 2
जारजातापविद्धाद्यैर्यो नरः श्राद्धमाचरेत् । ब्राह्मणैस्तु न संदेहस्तच्छ्राद्धं व्यर्थतां व्रजेत्
ຖ້າຊາຍຄົນໃດເຮັດພິທີ śrāddha ໂດຍອາໄສຜູ້ເກີດຈາກການລ່ວງປະເວນີ ແລະຄົນທຳນອງນັ້ນ—ບໍ່ຕ້ອງສົງໄສ ແມ່ນແຕ່ມີພຣາຫມັນຮ່ວມ—śrāddha ນັ້ນຈະເປັນໄຮ້ຜົນ।
Verse 3
आनर्त उवाच । भयं मे सुमहज्जातमत्र यत्परिकीर्तितम् । जारजातापविद्धैस्तु यच्छ्राद्धं व्यर्थतां व्रजेत्
ອານັດຕະ (Ānarta) ກ່າວວ່າ: ຄວາມຢ້ານກົວອັນໃຫຍ່ໄດ້ເກີດຂຶ້ນໃນຂ້ອຍ ເນື່ອງຈາກຄຳທີ່ປະກາດໄວ້ນີ້ວ່າ śrāddha ທີ່ເຮັດໂດຍອາໄສຜູ້ເກີດຈາກການລ່ວງປະເວນີ ຜູ້ຖືກປະຕິເສດ ແລະອື່ນໆ ຈະເປັນໄຮ້ຜົນ।
Verse 4
मनुना द्वादश प्रोक्ताः किल पुत्रा महामते । अपुत्राणां च पुत्रत्वं ये कुर्वंति सदैव हि
ໂອ ຜູ້ຮູ້ປັນຍາ, ກ່າວກັນວ່າ ມະນູ (Manu) ໄດ້ກ່າວເຖິງບຸດ 12 ປະເພດ—ຜູ້ທີ່ແທ້ຈິງແລ້ວ ຍັງຄົງສະໜອງສະຖານະ ແລະໜ້າທີ່ແຫ່ງ “ບຸດ” ໃຫ້ແກ່ຜູ້ບໍ່ມີບຸດຢູ່ເສມອ।
Verse 5
औरसः क्षेत्रजश्चैव क्रयक्रीतश्च पालितः । प्रतिपन्नः सहोढश्च कानीनश्चापि सत्तम
ບຸດແທ້ຕາມສາຍເລືອດ (aurasa), ບຸດ kṣetraja ທີ່ກໍ່ເກີດເພື່ອພັນລະຍາ, ບຸດທີ່ຊື້ມາ, ບຸດທີ່ອຸປະຖຳລ້ຽງ, ບຸດທີ່ຮັບເຂົ້າ, ບຸດທີ່ມາກັບເຈົ້າສາວ (sahoḍha), ແລະບຸດທີ່ເກີດຈາກສາວບໍ່ທັນແຕ່ງ (kānīna)—ໂອ ຜູ້ດີເລີດໃນມະນຸດ—(ເຫຼົ່ານີ້ຢູ່ໃນບັນດາທີ່ໄດ້ລຽນນາມ)។
Verse 6
तथान्यौ कुण्डगोलौ च पुत्रावपि प्रकीर्तितौ
ອີກທັງຍັງມີອີກສອງປະເພດ—kuṇḍa ແລະ gola—ກໍຖືກປະກາດວ່າເປັນປະເພດຂອງບຸດເຊັ່ນກັນ।
Verse 7
शिष्यश्च रक्षितो मृत्योस्तथाश्वत्थो वनांतिगः । किमेते नैव कथिता यत्त्वमेवं प्रजल्पसि
ແລ້ວສິດທິສາວົກຜູ້ຖືກປົກປ້ອງຈາກຄວາມຕາຍ, ອັສວັດຖະຜູ້ເປັນດັ່ງລູກທົດແທນ, ແລະຜູ້ຢູ່ຊາຍປ່າ—ເປັນຫຍັງຈຶ່ງບໍ່ໄດ້ກ່າວເຖິງ, ຖ້າເຈົ້າເວົ້າແບບນີ້?
Verse 8
भर्तृयज्ञ उवाच । सत्यमेतन्महाभाग सर्वे ते धर्मतः सुताः । परं युगत्रये प्रोक्ता न कलौ कलुषापहाः
ພະພັດຕຣິຍະຍັຍນາ ກ່າວວ່າ: ນີ້ແມ່ນຄວາມຈິງ ໂອ ຜູ້ມີວາສະນາ—ຕາມທຳມະ ພວກເຂົາທັງໝົດຖືກນັບເປັນລູກ. ແຕ່ໄດ້ກ່າວໄວ້ສຳລັບສາມຍຸກກ່ອນ; ໃນກະລິຍຸກ ບໍ່ອາດຊຳລະມົນທິນໄດ້.
Verse 9
तदर्थं तेषु सन्तानं तावन्मात्रं युगेयुगे । सत्त्वाढ्यानां च लोकानां न कलौ चाल्पमेधसाम्
ເພາະເຫດນັ້ນ ໃນຍຸກກ່ອນໆ ການອະນຸຍາດເລື່ອງສາຍສືບພັນມີແຕ່ພຽງເທົ່ານັ້ນ ເພາະໂລກເຕັມໄປດ້ວຍຄຸນຄວາມດີ. ແຕ່ໃນກະລິຍຸກ ໃນຫມູ່ຄົນປັນຍານ້ອຍ ການຍັບຍັ້ງນັ້ນບໍ່ປາກົດໃນການປະພຶດ.
Verse 10
कलावेव समाख्यातो व्यवहारः प्रपा तदः । अल्पसत्त्वा यतो लोकास्तेन चैष विधिः स्मृतः
ດັ່ງນັ້ນ ໃນກະລິຍຸກ ໄດ້ປະກາດຂະບວນປະພຶດພິເສດໄວ້ໂດຍຈົງ—ເພາະຜູ້ຄົນມີພະລັງຄຸນທຳອ່ອນລົງ; ດັ່ງນັ້ນ ກົດນີ້ຈຶ່ງຖືກຈື່ຈຳໄວ້.
Verse 11
अत्र यः संकरं कुर्याद्योनेस्तस्य फलं शृणु । ब्राह्मण्यां ब्राह्मणात्पुत्रो ब्रह्मघ्नः संप्रजायते
ໃນນີ້ ຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ກ່ອກໃຫ້ເກີດການປົນປົວສາຍເລືອດອັນຕ້ອງຫ້າມຜ່ານຄັນມານດາ—ຈົ່ງຟັງຜົນຂອງມັນ. ແມ່ນແຕ່ລູກທີ່ເກີດຈາກພຣາຫມະນະຍິງ ແລະພຣາຫມະນະຊາຍ ກໍກາຍເປັນຜູ້ຂ້າພຣາຫມະນະ (ພຣະຫມະຄະນ).
Verse 12
सर्वाधमानामधमो यो वारड इति स्मृतः
ໃນບັນດາຜູ້ຕົກຕ່ໍາທັງປວງ ຜູ້ຕົກຕ່ໍາທີ່ສຸດ ຕາມປະເພນີ ເອີ້ນວ່າ «ວາຣາດ»។
Verse 13
क्षत्रियाच्च तथा सूतो वैश्यान्मागध एव च । शूद्रात्तथांत्यजः प्रोक्तस्तेनैते वर्जिताः सुताः
ຈາກກະສັດຕຣິຍະ ເກີດ «ສູຕ»; ຈາກໄວສະຍະ ເກີດ «ມາກະທະ»; ແລະຈາກຊູດຣະ ກໍຖືກປະກາດວ່າເກີດ «ອັນຕະຍະ»—ດັ່ງນັ້ນ ລູກເຫຼົ່ານີ້ຖືກນັບວ່າຄວນຫຼີກເວັ້ນ।
Verse 14
एतेषामपि निर्दिष्टाः सप्त राजन्सुपुत्रकाः । पंच वंशविनाशाय पूर्वेषां पातनाय च
ແມ່ນແຕ່ໃນພວກນີ້ເອງ ໂອ້ ພຣະຣາຊາ ຍັງມີການກໍານົດ «ລູກດີ» ໄວ້ 7 ປະເພດ; ແຕ່ອີກ 5 ປະເພດເປັນເພື່ອທໍາລາຍວົງສາ ແລະເພື່ອໃຫ້ບັນພະບຸລຸດຕົກຕ່ໍາ।
Verse 15
औरसः प्रतिपन्नश्च क्रीतः पालित एव च । शिष्यश्च दत्तजीवश्च तथाश्वत्थश्च सप्तमः
ລູກທີ່ຖືກຮັບຮອງ 7 ປະເພດແມ່ນ: ລູກເກີດແທ້ (aurasa), ລູກທີ່ຍອມຮັບ (pratipanna), ລູກທີ່ຊື້ມາ (krīta), ລູກທີ່ອຸປະຖຳລ້ຽງ (pālita), ລູກສາວົກ/ລູກສິດ (śiṣya), ລູກທີ່ມອບໃຫ້ເພື່ອການດໍາລົງຊີວິດ (dattajīva), ແລະ «āśvattha» ເປັນປະເພດທີ 7.
Verse 16
पुंनाम्नो नरकाद्घोराद्रक्षंति च सदा हि ते । पतन्तं पुरुषं तत्र तेन ते शोभनाः स्मृताः
ພວກເຂົາປົກປ້ອງບັນພະບຸລຸດຢູ່ເສມອຈາກນະລົກອັນນ່າຢ້ານຊື່ «Puṃnām» ໂດຍຊ່ວຍກູ້ຜູ້ຊາຍທີ່ກໍາລັງຕົກລົງຢູ່ທີ່ນັ້ນ; ດັ່ງນັ້ນພວກເຂົາຈຶ່ງຖືກຈື່ຈໍາວ່າເປັນລູກອັນສົງ່າງາມ।
Verse 17
क्षेत्रजश्च सहोढश्च कानीनः कुण्डगोलकौ । पंचैते पातयंतिस्म पितॄन्स्वर्गगतानपि
ເຂດຕະຊະ, ສະໂຫດະ, ການີນະ ແລະສອງຢ່າງ—ກຸນດະ ແລະ ໂກລະກະ—ທັງຫ້ານີ້ ກ່າວກັນວ່າ ຍັງສາມາດເຮັດໃຫ້ປິຕຣະທີ່ໄປສະຫວັນແລ້ວກໍຕົກລົງໄດ້.
Verse 18
एतस्मात्कारणाच्छ्राद्धं जारजातस्य तद्वृथा
ດ້ວຍເຫດນີ້ ສະຣາດທະ (śrāddha) ທີ່ຜູ້ເກີດຈາກການຜິດປະເວນີ (jāra-jāta) ກະທຳ ຈຶ່ງເປັນການເຮັດໄປໂດຍບໍ່ໄດ້ຜົນ.
Verse 223
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे श्राद्धार्हानर्हब्राह्मणादिवर्णनंनाम त्रयोविंशत्युत्तरशततमोऽध्यायः
ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສຣີ ສະກັນດະ ມະຫາປຸຣານະ» ໃນສັງຫິຕາ 81,000 ຄາຖາ, ໃນປຶ້ມທີ 6 ນາຄະຣະຂັນດະ, ໃນຕີຣຖະມາຫາດມະຍະ ແຫ່ງເຂດສັກສິດ ຮາຖະເກສະວະຣະ, ໃນພາກກົດລະບຽບສະຣາດທະ, ບົດທີ 223 ຊື່ «ການພັນລະນາພຣາຫມະນະ ແລະອື່ນໆ ຜູ້ຄວນ/ບໍ່ຄວນຮັບສະຣາດທະ» ຈົບລົງແລ້ວ.