Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 60

Devanagari script

स शिवेन यदा क्षिप्तः पतितः पृथिवीतले । ऊर्ध्वबाहुरधोवक्त्रो दानवो नृपसत्तम

Transliteration

sa śivena yadā kṣiptaḥ patitaḥ pṛthivītale | ūrdhvabāhuradhovaktro dānavo nṛpasattama

Translation

ໂອ ພຣະຣາຊາຜູ້ປະເສີດ! ເມື່ອດານະວະນັ້ນຖືກພຣະສິວະໂຍນ ມັນກໍຕົກລົງສູ່ພື້ນດິນ—ແຂນຊູຂຶ້ນ ໃບໜ້າຄໍ້າລົງຂ້າງລຸ່ມ।

Word by Word

• सः: he (that one)
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• शिवेन: by Śiva
• शिवेन: Karana (Agent-instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• यदा: when
• यदा: Sambandha (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: यदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक अव्यय (temporal conjunction)

• क्षिप्तः: thrown
• क्षिप्तः: Karta (Subject complement/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: √क्षिप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे कर्तृवाच्य-विशेषण

• पतितः: fallen
• पतितः: Karta (Subject complement/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: √पत् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• पृथिवीतले: on the surface of the earth
• पृथिवीतले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पृथिवीतल (प्रातिपदिक; पृथिवी + तल)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; ‘पृथिव्याः तलम्’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः

• ऊर्ध्वबाहुः: with arms raised
• ऊर्ध्वबाहुः: Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ऊर्ध्वबाहु (प्रातिपदिक; ऊर्ध्व + बाहु)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः; विशेषण (ऊर्ध्वौ बाहू यस्य)

• अधोवक्त्रः: with face downward
• अधोवक्त्रः: Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अधोवक्त्र (प्रातिपदिक; अधः + वक्त्र)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः; विशेषण (अधो वक्त्रम् यस्य)

• दानवः: the demon
• दानवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दानव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• नृपसत्तम: O best of kings
• नृपसत्तम: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: नृपसत्तम (प्रातिपदिक; नृप + सत्तम)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; ‘नृपाणां सत्तमः’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः

Speaker

Mārkaṇḍeya

Skanda Dialogue

Listener: A king (nṛpasattama)

Visual Art Cues

Scene: Śiva completes a powerful throw; Andhaka is airborne, rotating, about to strike the ground with face downward, arms flung upward. Dust and impact lines radiate; devas react with uplifted hands.

Characters & Entities

• Śiva
• Dānava (Andhaka implied)
• Nṛpasattama (addressed listener)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Ego and violence collapse before divine power; the fall of the demon symbolizes the fall of adharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader section belongs to the Revā (Narmadā) sacred landscape, but this verse itself is a battle-description without a tīrtha name.

What ritualistic prescription is mentioned?

None in this verse.