Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 45

Devanagari script

कथिता पृच्छ्यते या ते मा ते भवतु विस्मयः । एषा गंगा महापुण्या त्रिषु लोकेषु विश्रुता

Transliteration

kathitā pṛcchyate yā te mā te bhavatu vismayaḥ | eṣā gaṃgā mahāpuṇyā triṣu lokeṣu viśrutā

Translation

ແມ່ນແຕ່ໄດ້ກ່າວອະທິບາຍແລ້ວ ເຈົ້າຍັງຖາມອີກ—ຢ່າໄດ້ປະຫຼາດໃຈ. ນີ້ແມ່ນແມ່ນ້ຳຄົງຄາ ອັນເປັນມະຫາບຸນ ໂດງດັງໃນສາມໂລກ.

Word by Word

• कथिता: (she) has been described
• कथिता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: कथ् (धातु) → कथित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; कर्मणि-भावः (having been told)

• पृच्छ्यते: is asked about
• पृच्छ्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रच्छ् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present); प्रथमपुरुष; एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive)

• या: who/which
• या: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; सम्बन्धक-प्रयोग (relative pronoun)

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी-विभक्ति (4th/Dative); एकवचन — ‘तुभ्यम्’

• मा: do not
• मा: Pratishedha (Prohibition/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: मा (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेधार्थक (prohibitive particle)

• ते: your
• ते: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति; एकवचन — ‘तव’

• भवतु: let there be
• भवतु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative/benedictive sense); प्रथमपुरुष; एकवचन

• विस्मयः: astonishment
• विस्मयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विस्मय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन

• एषा: this (she)
• एषा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन

• गंगा: Gaṅgā
• गंगा: Pratijna/Predicate nominal (Vidheyāṃśa)
• Type: Noun
• Root: गङ्गा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन

• महापुण्या: greatly holy
• महापुण्या: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महापुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महत् + पुण्य)

• त्रिषु: in three
• त्रिषु: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: (सर्वलिङ्ग); सप्तमी-विभक्ति; बहुवचन; विशेषणम् (लोकेषु)

• लोकेषु: in the worlds
• लोकेषु: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति; बहुवचन

• विश्रुता: renowned
• विश्रुता: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वि + श्रु (धातु) → विश्रुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; विशेषणम् (गङ्गा)

Speaker

Sūta (addressing the listener in the frame narrative)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gaṅgā (as archetypal identity applied here)

Type: river

Skanda Dialogue

Listener: A questioning sage/interlocutor

Visual Art Cues

Scene: A narrator reassures the listener: ‘This is Gaṅgā’—the river shines with a celestial aura; three-world symbolism appears (heaven, earth, netherworld) acknowledging her renown.

Characters & Entities

• Gaṅgā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Repeated inquiry into sacred matters is welcomed; the holiness of Gaṅgā is affirmed as universally established.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Gaṅgā as a tīrtha-river, famed across the three worlds.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the verse is identificatory and laudatory.